Ministerstwo Rozwoju i Transportu (MRiT) przygotowuje nowe formy wsparcia dla przemysłu energochłonnego, które mają wejść w życie w najbliższych latach. Obecnie trwają prace nad rozszerzeniem listy branż uprawnionych do rekompensat za koszty emisji, obejmując m.in. sektor nawozowy i górnictwo. 

Kluczowym elementem strategii jest planowane na 2027 rok wprowadzenie tymczasowych obniżek cen prądu, opartych na unijnych wytycznych CISAF. Rozwiązania tego typu są odpowiedzią na rosnącą presję kosztów energii, które od kilku lat pozostają jednym z głównych czynników ryzyka dla europejskiego przemysłu.

Jakie branże skorzystają na nowych przepisach?

Jak poinformował wiceminister rozwoju i technologii, Michał Jaros, w odpowiedzi na interpelację poselską, od stycznia resort pracuje nad rozszerzeniem systemu rekompensat na kolejne branże energochłonne. Prace nad nowelizacją ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o systemie rekompensat dla sektorów i podsektorów energochłonnych mają się zakończyć w II lub III kwartale tego roku. 

W oparciu o tę ustawę Ministerstwo Rozwoju i Technologii ma możliwość przyznawania rekompensaty dla tych części podmiotów gospodarczych, które są najbardziej zagrożone przez tzw. carbon leakage – czyli zjawiska przenoszenia energochłonnej produkcji do krajów o łagodniejszym prawie emisyjnym. Wspiera to także konkurencyjność przedsiębiorców na rodzimym rynku wobec pochodzących z importu zamienników, które często nie są objęte podobnymi restrykcjami, jak towary wewnątrz UE. Do sektorów, które w szczególności skorzystają na rozszerzeniu listy uprawnionych do pomocy, mają należeć:

• produkcja nawozów i związków azotowych,
• górnictwo rud żelaza,
• produkcja ceramicznych kafli i płytek.

W 2025 r. rekompensaty uzyskało 97 podmiotów na kwotę blisko 2,92 mld zł. Łącznie w ciągu ostatnich sześciu lat funkcjonowania systemu podmiotom z sektorów energochłonnych przyznano ponad 9,25 mld zł wsparcia w ramach rekompensat – wskazywał MRiT w odpowiedzi na interpelację. 

Raport IRENA: czterokrotny wzrost zapotrzebowania na elastyczność do 2050 roku 

Czym jest mechanizm CISAF?

CISAF (Clean Industrial State Aid Framework), czyli Pakt dla czystego przemysłu, to zestaw unijnych wytycznych, które określają warunki udzielania wsparcia w celu poprawy dostępu do przystępnej cenowo energii elektrycznej dla odbiorców energochłonnych. Właśnie dla tych podmiotów ma być dostępny od 2027 roku program tymczasowego obniżenia cen energii, co ma związek z nowelizacją Komisji Europejskiej dotyczącą wytycznych wdrażania i egzekwowania systemu ETS ograniczającego emisję. 

Dopłata do cen energii dla przemysłu energochłonnego będzie mogła objąć obniżenie o co najwyżej 50% średniej rocznej hurtowej ceny rynkowej na obszarze rynkowym, na którym beneficjent jest podłączony, dla nie więcej niż 50% jego rocznego zużycia energii elektrycznej. Całkowite roczne zużycie energii elektrycznej można mierzyć albo w roku, w którym powstaje koszt kwalifikowalny, albo w roku poprzednim – napisano w odpowiedzi na interpelację.

Oprócz tego zgodnie z założeniami, beneficjenci będą mogli liczyć na redukcję kosztów energii, o ile nie spadną one poniżej progu 50 EUR/MWh, (ok. 211 zł przy kursie 1 EUR = 4,22 zł). Warunkiem uzyskania pomocy będzie realizacja inwestycji proekologicznych, które przyspieszą transformację energetyczną przedsiębiorstw. W długofalowej perspektywie ma to pozwolić na systemowe obniżenie kosztów najbardziej energochłonnych części gospodarki. 

Zobacz też: Metan z kopalń widoczny z orbity. Polska na czele emisji w UE

Źródła: PAP, Sejm Gov, MRiT 

Fot. Canva (Egor Kamelev) 

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.