24 kwietnia 2025 roku, podczas posiedzenia sejmowej Komisji Ochrony Środowiska, Minister Klimatu i Środowiska Paulina Hennig-Kloska przedstawiła wyniki audytu programu „Czyste Powietrze” oraz planowane reformy mające na celu poprawę jego efektywności.

Wykryte nieprawidłowości i deficyt finansowy

Minister Hennig-Kloska ujawniła, że po objęciu urzędu w styczniu 2024 roku, program „Czyste Powietrze” zastała z deficytem finansowym wynoszącym 8,5 miliarda złotych. Brak spójnego nadzoru, niewystarczające kadry w WFOŚiGW i niekontrolowane wydatki doprowadziły do licznych nadużyć. W wyniku przeprowadzonego audytu złożono 103 zawiadomienia do prokuratury w związku z podejrzeniem nadużyć.

Program Czyste Powietrze był niedostatecznie nadzorowany, a w jego realizacji dochodziło do wielu nieprawidłowości. Dzięki intensywnym działaniom udało się przywrócić płynność finansową i rozpocząć rzeczywistą reformę programu. – powiedziała Minister Hennig-Kloska.

Program Czyste Powietrze wraca. Znamy nowe zasady

Planowane reformy programu

Ministerstwo planuje wprowadzenie nowych mechanizmów kontrolnych oraz uproszczenie procedur składania wniosków. W ramach reformy programu zapewniono stabilne źródła finansowania na kolejne lata: ponad 13 mld zł z KPO, 7,6 mld zł z FEnIKS i 10 mld zł z Funduszu Modernizacyjnego.

Nowa odsłona programu „Czyste Powietrze”, która ruszyła 31 marca 2025 roku, wprowadza m.in.:

• Jedno dofinansowanie na jeden budynek.
• Wnioskodawca musi być właścicielem lub współwłaścicielem budynku przez minimum 3 lata przed złożeniem wniosku (z wyjątkiem przypadków spadkowych).
• Wprowadzenie limitów dotacji oraz obowiązkowej kolejności prac: najpierw termomodernizacja, potem wymiana źródeł ciepła.

Zdarzało się, że ktoś wymienił źródło ciepła w swoim domu, a potem dostawał wyższe rachunki, bo termomodernizacja nie była właściwie przeprowadzona. Jeszcze poprawiamy program tak, by przeprowadzone inwestycje były bardziej skuteczne, by były prowadzone we właściwej kolejności. – dodała Minister Hennig-Kloska.

Aktualne dane programu

Wiceprezes NFOŚiGW Robert Gajda poinformował, że po wznowieniu programu 31 marca 2025 roku, złożono 431 kompletnych wniosków o dofinansowanie na łączną kwotę 18,8 mln zł. Dodatkowo, w systemie znajduje się 7,1 tys. wniosków w wersji roboczej, opiewających na ponad 64 mln zł.

W nowej odsłonie programu szczególnie uważnie objęci będą beneficjenci, którym przysługiwać będzie najwyższe dofinansowanie. – zaznaczył Robert Gajda.

Podkreślił również, że wprowadzone zostaną ceny maksymalne na poszczególne elementy inwestycji oraz konta celowe, z których środki będą wypłacane dopiero po rozliczeniu zaliczki fakturą.

Reakcje przedsiębiorców

Podczas posiedzenia komisji doszło do emocjonalnych wystąpień przedstawicieli branży instalatorskiej, którzy skarżyli się na opóźnienia w wypłatach i trudności w realizacji inwestycji. Minister Hennig-Kloska odniosła się do tych zarzutów, wskazując, że niektóre z firm nie mają nierozliczonych wniosków, a oferowana pomoc została przez nie odrzucona.

Minister zapewniła, że resort będzie kontynuował działania mające na celu poprawę funkcjonowania programu i wsparcie dla uczciwych przedsiębiorców oraz beneficjentów.

Zobacz też: Termomodernizacja w praktyce. Jakie są realne zmiany dzięki programowi Czyste Powietrze?

Źródło: MKiŚ

Fot.: Sejm, Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.