Zmiany klimatu Zaćma a zmiany klimatu. Jak promieniowanie UV wpływa na wzrok? 19 lipca 2025 Zmiany klimatu Zaćma a zmiany klimatu. Jak promieniowanie UV wpływa na wzrok? 19 lipca 2025 Przeczytaj także Zmiany klimatu Ochrona przeciwpowodziowa w Polsce wymaga zmian. NIK wskazuje na problemy systemowe Powódź z września 2024 roku pokazała słabości polskiego systemu zarządzania kryzysowego. Kontrola Najwyższej Izby Kontroli (NIK) przeprowadzona po zdarzeniu wykazała nieprawidłowości po stronie instytucji centralnych, urzędów wojewódzkich i powiatowych, samorządów oraz jednostek odpowiedzialnych za gospodarowanie wodami. Problemy dotyczyły m.in. planowania, przekazywania informacji i reagowania na szybko zmieniającą się sytuację hydrologiczną. Zmiany klimatu Dwutlenek węgla uwięziony pod wodą. Dlaczego naukowcy monitorują jeziora wulkaniczne? Jezioro Nyos w Kamerunie oraz jezioro Kivu na granicy Rwandy i Demokratycznej Republiki Konga są jednymi z nielicznych zbiorników na świecie, gdzie w głębokiej wodzie mogą gromadzić się niebezpieczne ilości dwutlenku węgla. W 1986 roku nagłe uwolnienie gazu doprowadziło do śmierci 1746 osób i tysięcy zwierząt. Od ponad dwóch dekad naukowcy kontrolują poziom CO₂ w jeziorze za pomocą specjalnych rur odgazowujących. Podobne zagrożenie występuje także w innych głębokich jeziorach położonych na obszarach aktywności wulkanicznej. Zaćma dotyka dziś już ponad 94 milionów ludzi. To postępujące schorzenie wzroku objawia się mętnieniem soczewki i pogarszającym się widzeniem. Czynnikami ryzyka są promieniowanie UV, genetyka i starzenie się, a zmiany klimatu i rosnąca średnia temperatura mogą pogłębiać ten problem. Promieniowanie UV a ryzyko zaćmy Rosnąca temperatura nie jest obojętna dla naszego zdrowia, a wysokie promieniowanie UV niesie za sobą ryzyko uszkodzenia wzroku. Ma to związek z reaktywnymi formami tlenu, które niszczą barierę ochronną soczewki uszkadzając białka oka. Soczewka nie jest w stanie zregenerować krystalicznych białek, zatem im dłużej jesteśmy narażeni na wysoką temperaturę, tym większe ryzyko zachorowania na zaćmę. W badaniu przeprowadzonym przez okulistkę Lucíę Echevarría-Lucas odkryto 370,8 przypadków zaćmy każdego roku, w stosunku do 100 000 mieszkańców. Przyrost osób chorujących był zgodny ze wzrostem maksymalnej średniej temperatury. Obiektem badań była społeczność zamieszkująca prowincję Malaga w południowej Hiszpanii. Przeciętny wiek zachorowania na zaćmę wynosił 60 lat, ale w obszarach, gdzie duża ilość osób zajmowała się rolnictwem zdarzały się przypadki zachorowań między 15 a 49 rokiem życia. Kremy z filtrem przeciwsłonecznym z USA są mniej efektywne, niż te z Europy UV a zdrowie oczu. Co mówią badania? Zaćma nie jest jednak jedynym rodzajem upośledzenia wzroku, na które jesteśmy narażeni wraz ze wzrostem temperatury. Według Yee Ling Wong, okulisty z Manchester Royal Eye Hospital w Wielkiej Brytanii promieniowanie UV sprzyja takim schorzeniom, jak zapalenie rogówki, skrzydlik, przerost twardówki, zapalenie spojówek, a także mniej poważne infekcje i podrażnienia oczu. Z badań przeprowadzonych na grupie prawie 60 000 osób w Urumczi, w północno-zachodnich Chinach wynika, że temperatury przekraczające 28,7°C zwiększają ryzyko zapalenia spojówek o około 16% w porównaniu z temperaturami w okolicy 10,7°C. Okulista Malik Kahook z University of Colorado wspomina również, że dłuższe sezony pylenia i zwiększony wzrost pleśni związane ze zmianami klimatu również przyczyniają się do wzrostu liczby zapaleń spojówek, które wynikają z przyczyn alergicznych. Jak chronić wzrok przed promieniowaniem UV Nie jesteśmy jednak bezradni, istnieją sposoby ochrony wzroku przed potencjalnymi uszkodzeniami, spowodowanymi przez promieniowanie UV. Osoby pracujące na zewnątrz powinny mieć zapewniony cień oraz częste przerwy na ochłodzenie się. Nakrycie głowy oraz okulary z filtrem UV także niwelują skutki nadmiernej ekspozycji na promieniowanie słoneczne. Innym rozwiązaniem są soczewki kontaktowe zawierające hydrożel, dzięki któremu więcej tlenu dociera do rogówki oka. Dieta bogata w witaminy A, C i E oraz tryptofan także obniżają ryzyko chorób wzroku. Globalnym rozwiązaniem jest natomiast redukcja gazów cieplarnianych, które osłabiają warstwę ozonową i sprzyjają wysokiemu promieniowaniu UV. Czynniki środowiskowe, takie jak intensywne upały i susze nadal będą wpływać negatywnie na zdrowie naszych oczu, jednak zatrzymanie gwałtownego wzrostu średniej temperatury będzie miało realny wpływ na jakość naszego zdrowia i życia. Zobacz też: Upały groźniejsze niż mróz. Jak zmiana klimatu wpływa na zdrowie? Źródła: Smithsonian Magazine Fot: Canva Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.