W 2025 roku Singapur odnotował 16,9 mln przyjazdów turystów międzynarodowych. Jednym z jego najbardziej rozpoznawalnych symboli są futurystyczne „drzewa solarne” w Gardens by the Bay. Choć najczęściej kojarzone z architekturą i nocnymi iluminacjami, konstrukcje te są elementem znacznie bardziej złożonego systemu energetyczno-klimatycznego, zaprojektowanego z myślą o funkcjonowaniu miasta w warunkach wysokich temperatur, wilgotności i skrajnie ograniczonej przestrzeni.

Ikona i infrastruktura

W Gardens by the Bay znajduje się osiemnaście Supertrees – stalowych konstrukcji o wysokości od 25 do 50 metrów, porośniętych roślinnością i widocznych z wielu punktów miasta. Zgodnie z informacjami operatora obiektu 11 z nich wyposażono w zintegrowane funkcje środowiskowe, w tym ogniwa fotowoltaiczne, elementy systemów technicznych oraz instalacje wspomagające regulację mikroklimatu.

Od początku projektowano je jako aktywną część infrastruktury, a nie wyłącznie element dekoracyjny. Supertrees są więc jednocześnie symbolem miasta i „urządzeniem” pracującym na rzecz ograniczenia zużycia energii w jednym z najbardziej energochłonnych kompleksów ogrodowych.

Schronisko przyszłości w Dolomitach. W Tatrach OZE i nowe technologie

Ile energii produkują „drzewa solarne”?

W 2025 r. Gardens by the Bay zakończyło rozbudowę systemu fotowoltaicznego. Cała instalacja – obejmująca Supertrees oraz panele zamontowane na dachach i konstrukcjach pomocniczych w obrębie parku – osiągnęła łączną moc 1,08 MWp i składa się z ponad 1700 modułów PV.

Wyprodukowana energia jest wykorzystywana lokalnie. Zasila oświetlenie parku i nocne iluminacje Supertrees, systemy sterowania i monitoringu oraz część infrastruktury technicznej obiektu.

To efekt przyjętych założeń projektowych: w warunkach miejskich i ograniczonej przestrzeni celem nie jest maksymalizacja mocy, lecz ograniczenie poboru energii z sieci dokładnie tam, gdzie zużycie jest największe.

Biomasa i chłodzenie

Kluczowym, a często pomijanym elementem całego rozwiązania jest system chłodzenia oparty na obiegu ciepła, a nie wyłącznie na energii elektrycznej. W tropikalnym klimacie Singapuru to właśnie chłodzenie, a nie oświetlenie, generuje największe zapotrzebowanie energetyczne.

Gardens by the Bay wykorzystuje w tym celu biomasę pochodzącą z własnych odpadów ogrodniczych – m.in. resztek roślinnych powstających przy pielęgnacji zieleni. Biomasa ta trafia do instalacji, w której jest wykorzystywana jako źródło energii cieplnej.

Wytworzone ciepło nie służy bezpośrednio do ogrzewania (co w tym klimacie nie ma znaczenia), lecz zasila chłodziarki absorpcyjne. W odróżnieniu od klasycznych sprężarkowych systemów klimatyzacji, chłodziarki absorpcyjne wykorzystują energię cieplną do produkcji chłodu. Dzięki temu:

• znacząca część zapotrzebowania na chłodzenie szklarni jest pokrywana bez użycia energii elektrycznej,
• obciążenie sieci elektroenergetycznej jest mniejsze w godzinach szczytu,
• system lepiej radzi sobie z wysokimi temperaturami i wilgotnością.

To rozwiązanie ma kluczowe znaczenie dla funkcjonowania dwóch największych obiektów w parku – Flower Dome i Cloud Forest – które wymagają precyzyjnie kontrolowanego klimatu przez cały rok.

Architektura klimatyczna

Supertrees pełnią w tym systemie również funkcje pasywne i instalacyjne. Ich wysokość i konstrukcja pozwalają na:

• odprowadzanie ciepłego powietrza z wnętrza szklarni,
• wspomaganie naturalnej cyrkulacji powietrza,
• ograniczenie potrzeby mechanicznej wentylacji.

W praktyce oznacza to, że „drzewa solarne” działają jak kominy wentylacyjne i radiatory ciepła, wpisując się w logikę architektury klimatycznej, a nie tylko energetyki odnawialnej. Fotowoltaika jest tu dodatkiem do systemu, którego głównym celem jest redukcja zużycia energii w najbardziej wymagającym procesie – chłodzeniu.

Energetyka na widoku

Gardens by the Bay to jedna z najczęściej odwiedzanych atrakcji turystycznych w Azji. Od otwarcia w 2012 r. park odwiedziły dziesiątki milionów osób, a do 2019 r. liczba ta przekroczyła 59 mln. Przed pandemią roczna frekwencja sięgała nawet 20 mln odwiedzających.

System energetyczno-klimatyczny parku jest elementem stałej ekspozycji. Schematy, opisy i widoczne elementy instalacji sprawiają, że energia odnawialna i gospodarka zasobami są prezentowane w sposób namacalny. W tym sensie Supertrees pełnią także rolę narzędzia edukacyjnego, docierającego do milionów ludzi, którzy na co dzień nie mają kontaktu z infrastrukturą energetyczną.

Singapur i miejska fotowoltaika

Rozwiązania zastosowane w Gardens by the Bay wpisują się w szerszą strategię Singapuru, który przy braku wolnych terenów rozwija fotowoltaikę zintegrowaną z zabudową i infrastrukturą. Miasto-państwo zrealizowało planowany na 2025 rok cel 1,5 GWp mocy PV. Dane EMA pokazują, że już w II kwartale 2025 r. łączna moc instalacji fotowoltaicznych sięgała ok. 1,78 GWp, czyli poziomu wyższego od zakładanego minimum.

W tym kontekście Supertrees nie są wyjątkiem, lecz jednym z wielu przykładów podejścia polegającego na integracji OZE z funkcjami miejskimi, zamiast wydzielania dla nich odrębnej przestrzeni.

Model miejski, nie elektrownia

Drzewa solarne w Singapurze nie zmieniają krajowego miksu energetycznego. Pokazują jednak, jak w gęsto zabudowanym mieście można połączyć fotowoltaikę, biomasę, chłodzenie i architekturę w jeden spójny system, który ogranicza zużycie energii i jednocześnie pozostaje częścią przestrzeni publicznej.

To przykład miejskiej transformacji energetycznej, w którym OZE nie są dodatkiem ani ozdobą, lecz elementem codziennego funkcjonowania miasta – widocznym, zrozumiałym i działającym w praktyce.

Zobacz też: Pierwsze osiedle w Polsce zasilane OZE i wodorem. Nowy model budownictwa

Źródło: Gardens by the Bay, EMA Singapore, Singapore Tourism Board, EDP Renewables, Renewables Now

Fot.: arch. światOZE.pl

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.