Na plażach portugalskich Azorów regularnie pojawiają się plastikowe odpady pochodzące z połowów prowadzonych po drugiej stronie Atlantyku. Wieloletnie obserwacje naukowców pozwoliły ustalić źródło części z nich. Niektóre fragmenty wyposażenia rybackiego pozostawały w oceanie przez dziesięciolecia, zanim dotarły do europejskiego archipelagu.

Plastik pokonał tysiące kilometrów

Położone na Atlantyku Azory od lat mierzą się z problemem odpadów wyrzucanych przez ocean na wybrzeża. Część z nich udało się powiązać z działalnością rybacką prowadzoną u wschodnich wybrzeży Ameryki Północnej. Badacze z Uniwersytetu Azorów monitorują śmieci docierające na portugalskie wyspy od 2010 roku. Podczas wieloletnich obserwacji zauważyli, że wiele plastikowych elementów ma podobny wygląd i może pochodzić z pułapek wykorzystywanych do połowu homarów.

Aby dokładniej zbadać to zjawisko, naukowcy i wolontariusze przeanalizowali odpady zebrane na wyspach Faial i Pico. W ciągu ośmiu lat zgromadzili ponad 1500 plastikowych elementów związanych z połowami homarów. Ich analiza pozwoliła ustalić, że odpady przebyły Atlantyk z Ameryki Północnej.

Plastik wykryty u 71% piskląt. Jak odpady w oceanach wpływają na młode ptaki w Patagonii

Etykiety wskazały źródło odpadów

Ważną wskazówką okazały się oznaczenia umieszczone na plastikowych częściach pułapek. Dzięki nim w niektórych przypadkach możliwe było ustalenie miejsca, z którego odpady trafiły do oceanu. Według wyników obserwacji 63% zidentyfikowanych elementów pochodziło ze Stanów Zjednoczonych, a pozostałe 37% z Kanady. Najczęściej wskazywanymi stanami USA były Maine i Massachusetts.

Naukowcy ustalili, że odległość między tymi obszarami a Azorami przekracza 3 tys. kilometrów, a przemieszczanie się odpadów w tym kierunku jest zgodne z ruchem prądów oceanicznych, które transportują wodę i unoszące się w niej przedmioty z zachodu na wschód. Azory stają się w ten sposób miejscem, w którym gromadzą się odpady pochodzące z odległych łowisk, a bez nich część plastiku mogłaby kontynuować podróż w stronę kontynentu Europejskiego.

Plastik pozostaje w oceanie przez dziesięciolecia

Oznaczenia na zebranych przedmiotach pozwoliły również oszacować, jak długo niektóre z nich znajdowały się w środowisku morskim. Większość odpadów miała od 7 do 13 lat, ale wśród znalezisk pojawiły się także znacznie starsze fragmenty. Najmłodszy zidentyfikowany element pochodził z 2023 roku. Najstarszy został wyprodukowany w 1983 roku, co oznacza, że mógł pozostawać w wodzie przez ponad cztery dekady. Naukowcy zaznaczają, że możliwe jest odnalezienie jeszcze starszych odpadów.

Na Azory trafiają również inne pozostałości działalności człowieka. Na plażach można znaleźć m.in. sieci rybackie, elementy wyposażenia wykorzystywanego przy połowach ośmiornic oraz plastikowe butelki. W przypadku wielu z tych odpadów ustalenie pochodzenia jest trudniejsze. Nie mają one oznaczeń, które pozwalałyby wskazać konkretny port lub obszar połowowy. Badacze mogą więc jedynie szacować, skąd mogły przypłynąć.

Plastik zagraża morskim ekosystemom

Odpady z tworzyw sztucznych stanowią zagrożenie dla zwierząt morskich. Mogą zostać pomylone z pokarmem lub prowadzić do zaplątywania się organizmów w porzucone sieci i inne elementy sprzętu rybackiego. Według szacunków Fundacji MARE każdego roku do mórz i oceanów trafia od 4,8 do ponad 12 mln ton plastikowych odpadów, a łączna masa nagromadzonego w nich plastiku zbliża się do 145 milionów ton.

Rozpad plastiku na mniejsze cząstki powoduje również powstawanie mikroplastiku. Tworzywa mogą uwalniać do środowiska związki chemiczne, a ich drobiny przedostają się do organizmów i mogą przemieszczać się w łańcuchach pokarmowych.

Wyniki obserwacji prowadzonych na Azorach pokazują, że problem zanieczyszczenia oceanów nie ogranicza się do odpadów pozostawionych w bezpośrednim sąsiedztwie plaż. Plastik może pokonywać tysiące kilometrów, a jego obecność na wybrzeżu jest często końcowym etapem długiej podróży przez środowisko morskie.

Zobacz też: Żywność z odpadów i plastiku. Naukowcy stworzyli ciasteczka drukowane w 3D

Źródła: Science Direct, Euronews, MARE

Fot. Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.