Jesienią i zimą w Polsce mogą występować okresy, w których jednocześnie wieje mniej wiatru i brakuje słońca. W takich warunkach produkcja energii ze źródeł odnawialnych może spaść, a większą część zapotrzebowania muszą pokrywać inne źródła – np. elektrownie węglowe. Wraz z rozwojem OZE coraz większego znaczenia nabierają więc magazyny, które pozwalają gromadzić nadwyżki prądu i wykorzystywać je według potrzeb.

Zjawisko flauty ogranicza produkcję energii

Choć moc zainstalowana OZE w Polsce przekroczyła już 41 GW, nie oznacza to, że odnawialne źródła dostarczają energię z taką samą intensywnością przez cały rok. Produkcja z turbin wiatrowych i paneli fotowoltaicznych zależy od warunków pogodowych, a okresy bezwietrznej i pochmurnej pogody mogą ograniczać ich łączny wkład w krajowy bilans energetyczny.

Według danych PSE w 2024 roku było 19 dni, w których zarówno fotowoltaika, jak i energia wiatrowa dostarczyły łącznie mniej niż 10% energii w systemie. W 2025 roku takich dni odnotowano 14, a w 2026 roku – 8. Wszystkie przypadki z 2026 roku przypadły dotychczas na styczeń i luty. Eksperci zwracają również uwagę na jesień 2025 roku, kiedy między 9 a 11 listopada udział energii z wiatru i fotowoltaiki wynosił zaledwie od 5,7 do 8,5%. Tak niska produkcja oznacza, że większość zapotrzebowania trzeba było pokryć z innych źródeł lub importem.

Nie oznacza to jednak, że każda jesienna flauta prowadzi do problemów z dostawami prądu. Obecnie Polskie Sieci Elektroenergetyczne nie przewidują konieczności wprowadzania stopni zasilania z powodu jesiennej flauty. Eksperci podkreślają jednak, że system musi być przygotowany także na dni, w których odnawialne źródła produkują znacznie mniej energii.

Nowy nabór na domowe magazyny energii od 20 października. Zyskaj nawet 19 tys. zł wsparcia! 

Magazyny energii sposobem na wykorzystanie nadwyżek

Jednym z rozwiązań wskazywanych przez ekspertów jest rozwój magazynów energii. Pozwalają one przechowywać prąd w okresach wysokiej produkcji, a następnie oddawać go, gdy zapotrzebowanie rośnie lub generacja z wiatru i słońca spada. Dzięki temu część energii z OZE może zostać wykorzystana w innym momencie niż ten, w którym została wyprodukowana.

Według danych przekazanych przez PSE moc zainstalowana magazynów bateryjnych w Polsce wynosi około 1,2 GW, a w perspektywie najbliższej dekady ma wzrosnąć do około 10 GW. Magazyny mogą także wspierać stabilność pracy sieci i ograniczać konieczność gwałtownego zwiększania lub zmniejszania mocy elektrowni konwencjonalnych. Ma to znaczenie szczególnie wtedy, gdy produkcja z OZE szybko się zmienia, a tradycyjne jednostki nie są przystosowane do częstych zmian obciążenia.

Czy magazyny wystarczą na kilka dni bez OZE?

Nie wszystkie magazyny są jednak przeznaczone do przechowywania energii przez kilka dni. Część instalacji bateryjnych działa w krótkich cyklach: ładuje się w okresach nadwyżki lub niższych cen, a następnie oddaje energię wieczorem i nocą. Kilkudniowa jesienna flauta stawia więc przed systemem większe wymagania, ponieważ potrzebna byłaby odpowiednio duża pojemność magazynowania.

PSE podkreślają, że dla bezpieczeństwa dostaw nadal niezbędna jest odpowiednia dostępność mocy dyspozycyjnych. W przyszłości bilansowanie systemu mają wspierać również bloki jądrowe. Uzupełnieniem magazynów bateryjnych mogą być także elektrownie szczytowo-pompowe – Tauron rozwija obecnie projekt Rożnów II o zakładanej mocy 767 MW i pojemności bliskiej 3,1 GWh. Według parametrów podanych w materiale instalacja mogłaby oddawać energię z maksymalną mocą przez około cztery godziny.

Zobacz też: Chiny rozwijają wielkoskalowe magazynowanie energii. Produkcja akumulatorów wzrosła o 110%

Źródła: PSE, Business Insider

Fot: Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.