Zmiany klimatu Jak niszczymy naszą planetę? Raport na temat stanu zdrowia Ziemi 01 października 2024 Zmiany klimatu Jak niszczymy naszą planetę? Raport na temat stanu zdrowia Ziemi 01 października 2024 Przeczytaj także Zmiany klimatu El Niño zmienia klimat i energetykę. Czy Polskę czeka rekordowo upalne lato? Zjawisko El Niño budzi niepokój klimatologów na całym świecie. Modele klimatyczne wskazują, że już w drugiej połowie 2026 roku może rozwinąć się silna faza tego zjawiska, która wpłynie na temperatury, ekstremalne zjawiska pogodowe oraz rynki energii i surowców. Dla Polski może to również oznaczać rekordowo wysokie temperatury w miesiącach letnich. Zmiany klimatu Polskie łosie uciekają do Niemiec. Stres wodny wpływa na migrację ssaków Łosie z Polski, osiągające nawet 700 kilogramów masy, coraz śmielej przekraczają zachodnią granicę i przedostają się do Niemiec. Choć jeszcze w średniowieczu był to ich naturalny obszar życia, to dziś ich stopniowy powrót po wiekach nieobecności odkrywa ekologiczną prawdę o stanie polskiego środowiska. Wysychające mokradła i pogłębiający się stres wodny stają się problemem dla coraz większej liczbę gatunków. Istnieje dziewięć kluczowych czynników zdolności planety do podtrzymywania życia – sześć z nich zostało przekroczonych. Co to oznacza dla ludzi i dla planety? Reklama Raport na temat kondycji Ziemi Planetary Health Check jest narzędziem służącym do oceny zdrowia procesów kluczowych dla utrzymania stabilności i odporności systemu Ziemi jako całości. Jego inicjatorem jest Johan Rockström z Potsdam Institute for Climate Impact Research. Razem z innymi naukowcami z tej instytucji wykorzystuje różne dyscypliny naukowe, aby określić stan planety i przedstawić rozwiązania mające na celu odwrócenie wpływu działalności człowieka. PHC ma być publikowany co roku i stanowić regularną aktualizację stanu zdrowia naszej planety. Opiera się na tzw. granicach planetarnych, czyli koncepcji definiującej dziewięć istotnych dla wspierania życia na Ziemi procesów. Są to: zmiany klimatyczne, utrata bioróżnorodności, dziura ozonowa, zmiany w sposobie użytkowania ziemi, zanieczyszczenie atmosfery aerozolami, niezrównoważone zużycie zasobów słodkiej wody, zanieczyszczenia chemiczne, zakwaszenie mórz i oceanów, przepływy biogeochemiczne (nadmierne wykorzystanie azotu i fosforu w rolnictwie, prowadzące do eutrofizacji wód). Czynniki te określają bezpieczną przestrzeń, w której ludzkość może żyć i się rozwijać, jednocześnie nie narażając zdrowia planety. Po naruszeniu którejś granicy ryzyko trwałego uszkodzenia funkcji podtrzymywania życia na Ziemi rośnie. Im więcej przekroczonych granic, tym bardziej wzrasta ryzyko nieodwracalnych zmian. – Planetary Health Check to duży krok naprzód w naszej wspólnej misji zrozumienia i ochrony naszej planety. Od jakiegoś czasu wiemy, że osłabiamy jej odporność. Ta aktualizacja naukowa pokazuje, że niezależnie od skali, w jakiej pracujemy, wszystkie działania muszą uwzględniać skutki w skali planetarnej – zaznaczył Rockström. – Zarządzanie planetą jest konieczne we wszystkich sektorach gospodarki i w społeczeństwach, dla bezpieczeństwa, dobrobytu i równości. Poprzez określenie granic zdrowia planety dostarczamy polityce, ekonomii i biznesowi narzędzi potrzebnych do odejścia od nadmiernego ryzyka. Czytaj też: To było najcieplejsze lato w historii. A będzie tylko gorzej… Niepokojące wieści PHC pokazało, że sześć z dziewięciu granic planetarnych zostało naruszonych, a niedługo dołączy do nich kolejna, czyli zakwaszenie oceanów. Tylko zubożenie warstwy ozonowej w stratosferze i zanieczyszczenie atmosfery aerozolami mają się względnie dobrze i badacze nie spodziewają się drastycznych zmian w najbliższej przyszłości. Przekroczenie granic nie jest równoznaczne z drastycznymi zmianami zachodzącymi z dnia na dzień, ale nadal oznacza rosnące ryzyko dla planety. – Kiedy patrzymy na trendy wskaźników zdrowia Ziemi, widzimy, że wkrótce większość z nich znajdzie się w strefie wysokiego ryzyka. Musimy je odwrócić. Wiemy, że wszystkie procesy granic planetarnych działają razem i każdy z nich wymaga ochrony, aby chronić cały system – powiedział Boris Sakschewski, główny autor raportu. – Ogólna diagnoza jest taka, że pacjent, czyli Ziemia, jest w stanie krytycznym. Zobacz też: Co zostanie po epoce człowieka? Źródło: dzienniknaukowy.pl, science.org Fot.: Canva (traffic_analyzer/Getty Images Signature) Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.