Fala silnych mrozów w Polsce przetestowała elastyczność rynku energii i zdolności operatorów systemu do szybkiego reagowania. W wielu regionach kraju odnotowano lokalne szczyty zużycia energii o ponad 20% wyższe niż zimowa średnia z ostatnich pięciu lat, co przełożyło się na największe obciążenia sieci elektroenergetycznej od początku dekady.

Nowy rekord zapotrzebowania

Już od wczesnych godzin porannych 3 lutego skutki mrozów były widoczne w danych operacyjnych Krajowego Systemu Elektroenergetycznego. O godzinie 9:30 pobór mocy osiągnął rekordowe 27,7 GW netto, przebijając poprzedni historyczny wynik z 9 stycznia 2026 roku, kiedy wyniosło ono 27,6 GW. W ujęciu dobowym średnie zapotrzebowanie było o ok. 12-15% wyższe niż w analogicznych dniach stycznia.

Największe obciążenie odnotowano w godzinach porannych i wieczornych, co wiązało się z intensywnym wykorzystywaniem ogrzewania elektrycznego pomp ciepła oraz dogrzewaniem sieci ciepłowniczych w warunkach silnego mrozu. Dane operatora systemu przesyłowego pokazują, że zapotrzebowanie rosło niemal liniowo wraz ze spadkiem temperatury. Każdy dodatkowy 1°C poniżej zera oznaczał wzrost poboru mocy o około 700-900 MW.

Znamy stan polskiej energetyki. Konieczne 66 mld złotych na rozwój sieci elektroenergetycznej

Wpływ mrozów na zapotrzebowanie energetyczne

Za gwałtownym wzrostem zapotrzebowania na energię stała przede wszystkim długotrwała fala skrajnych mrozów, która od początku tygodnia miała duży wpływ na wzrost zużycia energii na ogrzewanie – zwłaszcza pompy ciepła, systemy wentylacyjne oraz infrastrukturę krytyczną. Wysokie zapotrzebowanie utrzymywało się już dzień przed rekordową datą 3 lutego, co dodatkowo obciążało system w sposób ciągły, a nie jedynie spontaniczny. 

Dane PSE pokazują, że mimo historycznych wartości system pracował stabilnie, z zachowaną wymaganą rezerwą mocy, a większość zapotrzebowania pokrywały konwencjonalne źródła energii – elektrownie węglowe i gazowe – wspierane przez fotowoltaikę i farmy wiatrowe. Tym samym krajowa produkcja energii nie tylko pokrywała zapotrzebowanie, ale również Polska dysponowała nadwyżką zdolną do eksportu wsparcia sąsiadów nawet w ekstremalnych warunkach pogodowych.

Polska dostarcza energię Ukrainie

Jak wynika z danych PSE – Polska była nie tylko samowystarczalna energetycznie podczas rekordowych obciążeń systemu, ale także aktywnie wspierała sąsiednie kraje, w szczególności Ukrainę, która zmaga się z poważnymi problemami w sektorze energetycznym, spowodowanymi m.in. trwającymi atakami na infrastrukturę sieciową. Import energii elektrycznej przez Ukrainę w styczniu 2026 roku wzrósł o około 40% w porównaniu z grudniem 2025 r. i osiągnął rekordowy poziom 894 GWh, co pokazuje zwiększone zapotrzebowanie na zewnętrzne źródła energii w warunkach wojennych, połączonych z niskimi temperaturami. Sąsiednie kraje – w tym Polska – odgrywały znaczącą rolę jako dostawcy energii w tym regionie.

Zielona energia a wysokie zapotrzebowanie

Podczas dnia rekordowej generacji energii elektrycznej 3 lutego udział poszczególnych technologii pokazał, jak ważna jest różnorodność miksu energetycznego przy ekstremalnych warunkach pracy sieci. Pokrycie szczytowego poboru mocy było możliwe dzięki współdziałaniu niemal wszystkich dostępnych źródeł – konwencjonalnych i odnawialnych.

Choć największy udział miały źródła konwencjonalne, to znaczna część mocy pochodziła również z OZE. Węgiel i gaz łącznie dostarczyły około 21 GW, stanowiąc dominującą część miksu przy bardzo wysokim zapotrzebowaniu. Wsparcie pochodziło także z odnawialnych źródeł – farmy wiatrowe wygenerowały około 3,6 GW, a energia słoneczna dostarczyła około 3,1 GW mocy, mimo że warunki zimowe nie sprzyjają maksymalnej produkcji PV. Taki udział OZE pokazuje, że źródła odnawialne coraz częściej uczestniczą w pokrywaniu szczytowego zapotrzebowania, choć w warunkach ekstremalnych nadal pełnią funkcję uzupełniającą wobec źródeł konwencjonalnych.

Zobacz też: Energetyka wchodzi w fazę niedoboru kadr. Instytucje wskazują na rosnącą lukę kompetencyjną

Źródła: PSE, PAP, Reuters, wnp.pl

Fot: Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.