Właściciele mieszkań będą musieli zamontować czujki dymu i tlenku węgla. Rozporządzenie wejdzie w życie 23 grudnia, ale czas na montaż będzie dłuższy.

Cichy zabójca

Państwowa Straż Pożarna podkreśla zagrożenie, jakie niesie ze sobą czad. Nie ma on barwy, zapachu ani smaku, a do tego jest silnie toksyczny. Trudno zauważyć jego obecność, stąd określenie “cichy zabójca”. 

– Gdy pojawia się w naszym mieszkaniu, w wyniku np. uszkodzonej wentylacji, niewielkie stężenia powodują objawy łudząco podobne do pierwszych objawów przeziębienia – zawroty głowy, nudności, zmęczenie i osłabienie – ostrzegają strażacy. – Jeśli posiadasz w domu urządzenia grzewcze takie jak piec, kuchenka gazowa czy gazowy przepływowy ogrzewacz wody, nie bagatelizuj tych objawów. To może zakończyć się tragicznie.

Każdej zimy dochodzi do zgonów z powodu zatrucia czadem, dlatego Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowiło wydać rozporządzenie, w wyniku którego w mieszkaniach i hotelach mają zostać zamontowane autonomiczne czujki dymu. 

Aktualnie montaż takich czujek jest dobrowolny. Tymczasem w wielu krajach stosowanie takich urządzeń w budownictwie mieszkalnym jest obowiązkowe – m.in. w Anglii, Austrii, Czechach, Estonii, Francji, Niemczech, Szkocji oraz Szwecji. Co więcej, edukacja społeczeństwa w połączeniu ze stosowaniem czujek w mieszkaniach przyczyniła się w tych państwach do wyraźnego spadku liczby ofiar śmiertelnych w pożarach (o 15-30%).

MSWiA zauważyło, że w pożarach ujawnionych w Polsce w ostatnich latach przez „instalacje wykrywania”, w tym autonomiczne czujki dymu, nie odnotowywano ofiar wśród użytkowników budynków mieszkalnych. Urządzenia te charakteryzują się wysoką skutecznością ostrzegania o zagrożeniu i umożliwiają podjęcie ewakuacji (niejednokrotnie całego budynku mieszkalnego) jeszcze przed przybyciem służb ratowniczych.

Ponadto, MSWiA wskazuje, że w zdarzeniach związanych z emisją tlenku węgla (czyli czadu), przy których działania ratownicze prowadziły lub asystowały siły krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego, każdego roku jest poszkodowanych od kilkuset do blisko dwóch tysięcy osób, a kilkadziesiąt z nich traci życie. 

Do zatruć najczęściej dochodzi w okresie grzewczym. Takie zdarzenia związane są najczęściej z nieprawidłowym działaniem urządzeń grzewczych lub ich wyposażenia (np. pieców, kotłów, podgrzewaczy wody, kominków), a także z niesprawnością przewodów kominowych (wentylacyjnych, spalinowych i dymowych). Około 6% ofiar śmiertelnych to dzieci, a w ogólnej liczbie poszkodowanych grupa najmłodszych wynosi około 27%. 

W realiach krajowych w lokalach mieszkalnych i użytkowych nadal często używa się bardzo dużo urządzeń grzewczych spalających paliwa, które w pewnych warunkach mogą powodować emisję tlenku węgla w niebezpiecznych ilościach. 

Zobacz też: Zatrucie czadem – co zrobić, aby mu zapobiec?

Obowiązkowe czujki dymu i czadu i nie tylko

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zmieniające rozporządzenie w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów wprowadzi obowiązek montażu w mieszkaniach przynajmniej jednej czujki dymu a także czujki czadu w pomieszczeniach, gdzie odbywa się proces spalania paliwa stałego, ciekłego lub gazowego. Wejdzie ono w życie 23 grudnia 2024 r. Właściciele już istniejących lokali mieszkalnych będą mieć czas na dopełnienie tego obowiązku od 1 stycznia 2030 roku, zaś w lokalach i pomieszczeniach przeznaczonych na usługi hotelowe czujniki będą musiały zostać zamontowane od 30 września 2026 roku. W pozostałych przypadkach (czyli w nowo wznoszonych budynkach mieszkalnych oraz pomieszczeniach mieszkalnych lub jednostek mieszkalnych przeznaczonych do świadczenia usług hotelarskich) obowiązek zainstalowania autonomicznych czujek dymu i autonomicznych czujek tlenku węgla trzeba będzie spełnić po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia rozporządzenia

Ponadto, w § 4 ust. 2 zmienianego rozporządzenia (określającego obowiązki w zakresie ochrony przeciwpożarowej m.in. właścicieli budynków) dodano pkt 6, który wprowadza obowiązek oznakowania w budynkach handlowych, produkcyjnych oraz magazynowych miejsc połączenia ściany oddzielenia przeciwpożarowego ze ścianą zewnętrzną oraz z dachem. Będzie on dotyczył przedmiotowych budynków, w przypadku gdy ściana oddzielenia przeciwpożarowego oddziela strefy pożarowe o powierzchni co najmniej 2000 m2 każda, a ściany zewnętrzne co najmniej jednej strefy pożarowej wykonane są z materiałów palnych lub w co najmniej jednej strefie pożarowej gęstość obciążenia ogniowego przekracza 1000 MJ/m2. Każdorazowo będzie on realizowany poprzez oznakowanie budynku w sposób:

– określony w załączniku do rozporządzenia (przewidziano w nim zastosowanie pasa koloru czerwonego lub znaku przedstawiającego schematycznie ścianę oddzielenia przeciwpożarowego) albo

– uzgodniony z właściwym miejscowo komendantem powiatowym (miejskim) Państwowej Straży Pożarnej. 

Zdaniem MSWiA, wprowadzenie tego rozwiązania przyczyni się do poprawy skuteczności działań gaśniczych oraz bezpieczeństwa strażaków, a także ograniczenia szkód popożarowych. Z kolei wprowadzenie obowiązkowego montażu czujek dymu i czadu ma zapewnić bezpieczeństwo w budynkach, w których ludzie mieszkają i przebywają w porze nocnej. Jego stosowanie powinno w konsekwencji spowodować zmniejszenie liczby ofiar śmiertelnych i rannych w pożarach.

Oznakowanie miejsc połączenia ściany oddzielenia przeciwpożarowego ze ścianą zewnętrzną oraz z dachem będzie obowiązywać od 1 stycznia 2026 roku.

Czytaj też: Przygotowanie instalacji do sezonu grzewczego

Źródło: infor.pl, money.pl, Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zmieniające rozporządzenie w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów 
Fot.: Canva (Андрей Клеменков/Getty Images)

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.