Topienie lub palenie Marzanny to jeden z najbardziej znanych polskich zwyczajów związanych z nadejściem wiosny. Choć tradycja ma setki lat, dziś coraz częściej mówi się o jej wpływie na środowisko. Jeśli kukła jest wykonana z plastiku lub innych odpadów, a po obrzędzie pozostają śmieci, uczestnicy mogą narazić się na mandat, a nawet wysoką grzywnę.

Pożegnanie zimy w Polsce

Zwyczaj topienia Marzanny obchodzony jest w Polsce najczęściej 21 marca, w pierwszy dzień kalendarzowej wiosny. Kukła symbolizuje zimę i wszystko, co z nią związane – chłód, choroby oraz trudny okres dla ludzi i przyrody. Tradycyjnie wykonywano ją ze słomy, drewna i płótna, a następnie wynoszono poza wieś i topiono w rzece lub palono, symbolicznie żegnając zimę i witając wiosnę. Dziś zwyczaj ten jest szczególnie popularny w szkołach i przedszkolach, gdzie dzieci przygotowują własne kukły i uczestniczą w symbolicznym pożegnaniu zimy.

Czy można palić gałęzie na działce? Mandat i legalne sposoby na bioodpady

Topienie czy palenie Marzanny?

Topienie Marzanny jest w Polsce dozwolone, ale pod pewnymi warunkami. Problem pojawia się wtedy, gdy kukła jest wykonana z materiałów, które mogą zanieczyścić środowisko, albo gdy po wydarzeniu pozostają odpady. Zgodnie z art. 145 Kodeksu wykroczeń za zaśmiecanie miejsca publicznego – np. brzegu rzeki czy parku – grozi mandat do 500 zł lub grzywna nawet do 5000 zł. Dotyczy to sytuacji, gdy po wrzuceniu Marzanny do wody pozostają w niej fragmenty kukły, plastikowe ozdoby czy inne odpady. Służby przypominają także, że wrzucanie do rzek przedmiotów wykonanych z tworzyw sztucznych może zostać potraktowane jako zanieczyszczanie wód, co również podlega karze.

Jeszcze poważniejsze konsekwencje mogą pojawić się w przypadku palenia Marzanny wykonanej z nieodpowiednich materiałów. Ustawa o odpadach oraz przepisy dotyczące spalania śmieci zabraniają spalania odpadów poza specjalnymi instalacjami. Jeśli kukła zawiera plastik, gumę, lakierowane drewno, styropian czy syntetyczne tkaniny, jej spalenie może zostać potraktowane jako spalanie odpadów. W takiej sytuacji straż miejska lub policja może nałożyć mandat do 500 zł, a jeśli sprawa trafi do sądu – grzywna może wynieść nawet do 5000 zł. W skrajnych przypadkach, gdy spalanie powoduje duże zanieczyszczenie powietrza lub zagrożenie dla zdrowia ludzi, możliwe są również poważniejsze konsekwencje wynikające z przepisów o ochronie środowiska.

Marzanna z bezpiecznych materiałów

Ekologiczną Marzannę można przygotować w bardzo prosty sposób. Najlepiej wykorzystać naturalne i biodegradowalne materiały, takie jak słoma, siano, gałęzie, papier, karton, sznurek jutowy czy bawełniane tkaniny. Dzięki temu nawet jeśli kukła trafi do wody lub zostanie spalona, nie spowoduje zanieczyszczenia środowiska.

Należy natomiast unikać materiałów syntetycznych i odpadów, takich jak plastik, folie, styropian, gumowe elementy, plastikowe ozdoby, farby chemiczne czy poliester. Coraz więcej szkół i samorządów zachęca też do bardziej ekologicznych form obchodzenia tradycji – bez wrzucania kukły do rzeki albo zabrania jej z powrotem i rozłożenia na naturalne elementy. Dzięki temu zwyczaj pożegnania zimy może być nadal pielęgnowany, ale w sposób bezpieczny dla przyrody.

Zobacz też: Sól drogowa po zimie. Wiosną widać jej wpływ na glebę i wody w Polsce

Źródła: PAP, policja.gov.pl

Fot: Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.