Po wyjątkowo ciepłym początku grudnia, który zaburzył typowy rytm sezonu, przed synoptykami stanęło pytanie, jak w takich warunkach będzie rozwijać się tegoroczna zima? Najnowsze analizy IMGW pokazują, że odpowiedź nie jest jednoznaczna – w różnych częściach kraju sezon zimowy może wyglądać zupełnie inaczej, a jego przebieg coraz silniej odzwierciedla zmieniający się klimat.

Sezon zimowy 2025/2026

Chociaż temperatury w pierwszej połowie grudnia 2025 roku przypominały raczej wczesną wiosnę – lokalnie sięgając nawet około 10-15°C – to synoptycy ostrzegają, że to może już wkrótce się zmienić. Najnowsze prognozy długoterminowe i średnioterminowe przygotowane przez Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW) oraz modele numeryczne pokazują, że obecne łagodne warunki są raczej wyjątkiem niż regułą i nie oznaczają całkowitego braku zimy w sezonie 2025/2026.

Według eksperymentalnej prognozy IMGW na okres listopad-luty, średnia miesięczna temperatura powietrza dla grudnia 2025 roku prawdopodobnie będzie mieścić się w granicach normy wieloletniej z lat 1991-2020, a podobnie jest przewidywane dla stycznia i lutego – z temperaturami i sumami opadów zbliżonymi do typowych wartości z ostatnich 30 lat. Oznacza to, że chociaż w niektórych obszarach zimy mogą być chłodniejsze, z opadami śniegu – w skali kraju nie będzie to sezon wyjątkowo mroźny i śnieżny.

Czy zima będzie biała?

Analizy IMGW pokazują, że w styczniu i lutym istnieje realna szansa na klasyczną zimową pogodę, z ujemnymi temperaturami i opadami śniegu. Jednak modele wskazują również, że epizody zimowe mogą przeplatać się z okresami odwilży, kiedy termometry pokażą wartości powyżej zera, a śnieg będzie topniał.

Te prognozy są zgodne ze scenariuszami międzynarodowymi – długoterminowe zestawienia wskazują, że ogólna atmosfera w Europie może pozostać zmienną, z dominacją łagodnych mas powietrza od Atlantyku w pierwszych tygodniach zimy, a większe mrozy i chłód mogą przychodzić epizodycznie dopiero w lutym.

W zależności od obszaru Polski temperatury i pogoda w sezonie zimowym 2025/2026 będą się od siebie różnić:

• Polska północno-wschodnia (Warmia, Mazury, Podlasie) – to właśnie tu zima powinna być najbardziej odczuwalna. W styczniu i lutym prognozowane są najniższe średnie temperatury w kraju – często od -5°C do 0°C, a w trakcie krótkich fal chłodu możliwe są spadki poniżej -10°C. Opady śniegu mają się pojawiać regularnie, choć pokrywa może być przerywana okresami odwilży.
• Polska wschodnia (Lubelszczyzna, Podkarpacie) – według IMGW warunki zimowe będą umiarkowane, z temperaturami najczęściej w granicach normy – od około -4°C do +1°C. Możliwe są cykliczne zmiany pogody: od epizodów ze śniegiem i mrozem po krótkie odwilże z deszczem. W górach zimowa pogoda będzie trwalsza, zwłaszcza w Bieszczadach.
• Polska centralna (Mazowsze, Łódzkie, Kujawy) – zima będzie zmienna, z częstymi wahaniami temperatury i mieszanymi opadami śniegu, deszczu oraz deszczu ze śniegiem. Średnie temperatury powinny oscylować między -3°C a +2°C. Pokrywa śnieżna będzie występować, ale raczej nietrwale – szczególnie w miastach.
• Polska zachodnia (Wielkopolska, Lubuskie) – ten region znajdzie się pod największym wpływem atlantyckich mas powietrza. Oznacza to najłagodniejszą zimę w kraju, z temperaturami przeważnie w zakresie 0°C do +3°C i częstymi odwilżami. Śnieg może się pojawiać, ale pokrywa śnieżna będzie szybko topnieć.
• Południe kraju (Śląsk, Małopolska) – w rejonach nizinnych zima będzie przypominać centralną Polskę – zmienną, z temperaturami w normie i częstymi wahaniami – od mrozu do odwilży. Na terenach podgórskich oraz w górach, zwłaszcza w Tatrach i Beskidach, zimowe warunki będą bardziej stabilne z licznymi epizodami śnieżnymi i częstymi spadkami temperatur poniżej -6°C.
• Wybrzeże (Pomorze) – IMGW przewiduje dla tego obszaru największą dynamikę pogody. Oczekiwane są szybkie zmiany temperatury, silniejsze wiatry i przewaga opadów deszczu nad śniegiem. Śniej wystąpi, ale trzyma się krótko, średnio temperatury będą w granicach 0°C do +3°C.

Zmiany klimatyczne a polskie zimy

Dane z ostatnich dekad pokazują, że średnia temperatura zim w Polsce wzrosła o około 1,5-2°C w porównaniu z końcem XX wieku, a liczba dni z trwałą pokrywą śnieżną spadła nawet o 30-50% w wielu regionach kraju. Coraz rzadziej obserwujemy wielotygodniowe epizody mroźne, a zimy są częściej przerywane odwilżami i napływem wilgotnego, cieplejszego powietrza z zachodu. W sezonach 2019/2020 czy 2022/2023 śnieg w części Polski pojawiał się tylko epizodycznie, a średnia temperatura zimy osiągnęła wartości dodatnie – zjawisko jeszcze kilkadziesiąt lat temu uznawane za nietypowe.

Z naukowego punktu widzenia jest to jeden z najbardziej widocznych efektów postępujących zmian klimatycznych w Europie Środkowej. Skutki tego zjawiska sięgają daleko poza kwestię samej pogody. Krótsze i cieplejsze zimy oznaczają m.in. większą presję chorób i szkodników w rolnictwie, zaburzenia w cyklu hydrologicznym, mniej wody ze śniegu w okresie wiosennym, a także trudności dla branż zależnych od niskich temperatur, jak energetyka, turystyka zimowa czy leśnictwo. Coraz większą zmienność obserwuje się także w skali pojedynczych miesięcy – epizody gwałtownego ocieplenia i ochłodzenia mogą prowadzić do uszkodzeń roślin, infrastruktury, a w konsekwencji do wzrostu kosztów adaptacji.

Zobacz też: Dlaczego bociany zimują w Polsce? Zmiany klimatu a nowe zwyczaje migracyjne

Źródła: IMGW, gov.pl, Nauka o Klimacie

Fot: Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.