Resort klimatu proponuje szerokie zmiany w przepisach o ochronie przyrody, które mają zwiększyć skuteczność egzekwowania prawa i lepiej chronić środowisko przed presją człowieka. Propozycje obejmują zarówno zaostrzenie kar, jak i zmiany organizacyjne oraz wprowadzenie nowych narzędzi ochronnych.

Większe kary za zaśmiecanie lasów

Projekt nowelizacji ustawy o ochronie przyrody ma uporządkować system i dostosować go do nowych wyzwań – od rosnącej presji turystycznej, przez konflikty między człowiekiem a dzikimi zwierzętami, po potrzebę skuteczniejszego egzekwowania prawa. Tylko w ostatnich latach z polskich lasów usuwano odpady odpowiadające objętości setek ciężarówek rocznie, a koszty ich wywozu przekraczały nawet 30 mln zł, co świadczy o pilnej potrzebie działania.

Dlatego jedną z najważniejszych zmian jest znaczące podniesienie kar za zaśmiecanie lasów. Minimalna grzywna ma wzrosnąć z 500 zł do co najmniej 1000 zł, a w przypadku poważniejszych naruszeń – takich jak zakopywanie czy składowanie odpadów – może wynosić do 10 tys. zł. Resort argumentuje, że dotychczasowe sankcje były zbyt niskie, by skutecznie odstraszać sprawców.

Nowe przepisy dla Inspekcji Ochrony Środowiska. Rząd zmienia procedury i kary

Zmiany w parkach i obszarach chronionych

Nowelizacja przewiduje zmiany w funkcjonowaniu parków krajobrazowych i obszarów chronionego krajobrazu, m.in. uproszczenie procedur ich wyznaczania oraz rozszerzenie katalogu automatycznie obowiązujących zakazów. Wprowadzono również nowe zasady dotyczące odszkodowań za szkody wyrządzone przez zwierzęta chronione oraz doprecyzowano obowiązki właścicieli gruntów prywatnych, np. w zakresie udostępniania ich do badań naukowych.

Zmiany dotkną również parków narodowych. Straż Parku ma zyskać status funkcjonariuszy publicznych, co zwiększy ich ochronę prawną i uprawnienia. Przewidziano także możliwość wyposażenia ich w broń palną, a jednocześnie doprecyzowano ich kompetencje – m.in. w zakresie identyfikacji sprawców wykroczeń.

Korytarze ekologiczne i legalne płoszenie zwierząt

Projekt wprowadza także nowe narzędzie w postaci korytarzy ekologicznych, czyli obszarów umożliwiających migrację zwierząt. Na ich terenie obowiązywałyby ograniczenia dotyczące zabudowy i grodzenia, choć w wyjątkowych sytuacjach możliwe byłoby uzyskanie zgody na odstępstwo.

Kontrowersje budzi natomiast propozycja dotycząca dzikich zwierząt, takich jak niedźwiedzie czy żubry. Projekt zakłada możliwość ich płoszenia z użyciem broni gładkolufowej i amunicji niepenetracyjnej (np. gumowej). Ma to być narzędzie do reagowania w sytuacjach zagrożenia, szczególnie w rejonach, gdzie dochodzi do częstszych kontaktów zwierząt z ludźmi.

Większa odpowiedzialność za ochronę przyrody

Istotnym elementem projektu jest także wzmocnienie nadzoru nad przestrzeganiem przepisów – m.in. poprzez możliwość nakładania sankcji administracyjnych oraz obowiązek prowadzenia badań i monitoringu środowiska w przypadku naruszeń. Ostateczny kształt przepisów będzie zależał od przebiegu konsultacji i dalszych prac legislacyjnych, ale już dziś widać, że kierunek zmian oznacza większą odpowiedzialność zarówno dla instytucji, jak i obywateli.

Zobacz też: Miasta się zazieleniają. Lasy zajmują już ponad 29% Polski

Źródła: Portal Samorządowy, prawo.pl, gov.pl

Fot: Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.