Rosnące ryzyko wystąpienia dywersji oraz innych działań związanych z wojną hybrydowa doprowadziły do podjęcia współpracy operatora – Polskich Sieci Elektroenergetycznych (PSE) z Wojskami Obrony Terytorialnej (WOT). Celem jest podniesienie poziomu ochrony fizycznej kluczowej infrastruktury przesyłowej w sytuacji rosnących zagrożeń hybrydowych. 

Pierwsza regionalna umowa PSE z WOT

Podpisany 6 lipca 2026 roku w Lublinie dokument to pierwsza tego typu umowa zawarta na szczeblu regionalnym. Precyzuje on zasady współdziałania operatora systemu przesyłowego z 2. Lubelska Brygada Obrony Terytorialnej im. mjr. Hieronima Dekutowskiego ps. „Zapora”, czyli tzw. „terytorialsami” na Lubelszczyźnie – regionie graniczącym z Białorusią. Komentatorzy dostrzegają, że wybór 2. Lubelskiej Brygady Obrony Terytorialnej jako pierwszego partnera regionalnego wynika ze strategicznego znaczenia tego obszaru dla bezpieczeństwa państwa. 

Eksperci wskazują, że ta część kraju przeżywa obecnie okres intensywnego rozwoju, stając się ważnym węzłem logistycznym i energetycznym w Europie Środkowo-Wschodniej. Rozwijana jest sieć dróg lokalnych oraz transgranicznych, a także rozbudowywane są sieci przesyłowe w celu włączenia energii z nowych źródeł odnawialnych. Granica województwa lubelskiego z Białorusią liczy około 170 km i w całości przebiega wzdłuż naturalnej przeszkody, jaką jest koryto rzeki Bug. 

Wojsko bez systemu kaucyjnego w projekcie MON. Poligony zwolnione ze zbiórki?

Współpraca PSE i WOT

Kooperacja ma się opierać na bieżącej wymianie informacji o zdarzeniach istotnych dla stabilności systemu oraz wspólnym wypracowywaniu scenariuszy ćwiczeń. Ma to zapewnić wysoką gotowość do natychmiastowej reakcji w razie wystąpienia zagrożeń. Płk Zbigniew Krzyszczuk, dowódca brygady, podkreślił, że współczesne bezpieczeństwo buduje się poprzez współdziałanie, bo dzięki temu zmniejsza się ryzyko wystąpienia zagrożeń w całym kraju. 

Współcześnie wzmocnienie fizycznej ochrony sieci przesyłowej opiera się na zaawansowanych systemach technologicznych. Z tego powodu PSE rozwijają wielowarstwowe mechanizmy bezpieczeństwa, obejmujące detekcję, zapobieganie oraz neutralizację zagrożeń. Kluczową rolę odgrywają tu załogowe i bezzałogowe statki powietrzne (drony) wykorzystywane do monitoringu, a także zaawansowane systemy teleinformatyczne do analizy pozyskanych danych. 

Wsparcie dla realizacji tych działań zapewniają także fundusze europejskie. Dzięki kwocie ok. 90 mln zł z programu dotacyjnego „Łącząc Europę” PSE wzmacniają odporność stacji elektroenergetycznych oraz ochronę strategicznego połączenia z Litwą, co jest niezbędne dla zachowania ciągłości dostaw energii dla Państw Bałtyckich. 

PSE planują kolejne porozumienia z WOT

Zacieśnienie współpracy z WOT stanowi bezpośrednią odpowiedź na agresywne działania Rosji i aktualną sytuację geopolityczną. Podniesienie poziomu fizycznego zabezpieczenia infrastruktury jest jednym z fundamentów „Strategii PSE do roku 2040”. Współpraca z WOT to proces stanowiący kontynuację działań z grudnia 2025 roku, kiedy został podpisany pierwszy dokument o współpracy ze Sztabem Generalnym Wojska Polskiego oraz Dowództwem Wojsk Obrony Terytorialnej. Jak ostrzegał Minister Spraw Zagranicznych, Radosław Sikorski, w ostatnim czasie wyraźnie wzrosło ryzyko dywersji i prowokacji wymierzonych w polskie interesy. Dlatego ochrona infrastruktury krytycznej wymaga współpracy operatorów, administracji i wojska.

Strony deklarują, że współpraca na Lubelszczyźnie to dopiero początek szeroko zakrojonego programu ochrony polskiej energetyki przez wojsko. PSE planują sukcesywne zawieranie podobnych porozumień z kolejnymi brygadami WOT w innych częściach kraju. Konieczność ta staje się szczególnie pilna na północy Polski. W obliczu wzmożonej aktywności rosyjskiej „floty cieni” wzdłuż polskiego wybrzeża, rośnie ryzyko dywersji wymierzonej w infrastrukturę morską. Chodzi przede wszystkim o warte miliardy złotych projekty farm wiatrowych na Morzu Bałtyckim w pobliżu Łeby. Te kluczowe dla polskiej transformacji energetycznej inwestycje są już niemal na ukończeniu, co czyni je w tym momencie wyjątkowo cennym, a zarazem podatnym na zagrożenia celem.

Zobacz też: Flota cieni zmienia trasę. Rosyjskie tankowce płyną wzdłuż polskiego wybrzeża

Źródło: PSE, terytorialsi.wp.mil.pl, lublin112.pl, PAP, Dziennik Wschodni

Fot. Canva (getmilitaryphotos) 

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.