Wizyta prezydenta Francji Emmanuela Macrona w Gdańsku to inauguracja pierwszego szczytu polsko-francuskiego związanego z podpisanym w zeszłym roku Traktatem z Nancy o wzmocnionej współpracy i przyjaźni. Podczas rozmów podjęto m.in. kwestię budowy drugiej elektrowni jądrowej w Polsce oraz szczegółów dotyczących rozszerzenia doktryny francuskiego odstraszania nuklearnego na Polskę. 

Pogłębienie współpracy w tym zakresie znalazło odzwierciedlenie w podpisanej przez pełnomocnika rządu ds. strategicznej infrastruktury energetycznej Wojciecha Wrochnę oraz wiceminister energii Francji Maud Brégeon deklaracji dotyczącej bezpieczeństwa i transformacji energetycznej. 

Dostawcę technologii jądrowej rozstrzygnie przetarg

Proces transformacji energetycznej w Polsce zakłada, że zostanie wybudowana druga duża elektrownia jądrowa. Pod uwagę brane są cztery lokalizacje, w tym dwie preferowane – Bełchatów i Konin. Ostateczna lokalizacja może zostać wybrana w oparciu o technologię, w której zostaną zbudowane reaktory, bowiem rozwiązania oferowane przez rozważanych dostawców (USA, Francję, Koreę Południową i Kanadę) wymagają często odmiennych warunków geodezyjnych i środowiskowych. Polska ma zamiar rozpisać przetarg, w którym wyłoniona zostanie najlepsza oferta. Oznacza to, że mimo wskazywania Francji jako „kluczowego i naturalnego partnera” w procesie transformacji energetycznej Polski, to ich koncern EDF będzie zmuszony złożyć najatrakcyjniejszą ofertę. 

Szczyt w Gdańsku potwierdza jednak, że po obu stronach istnieje gotowość do podjęcia kolejnych kroków związanych z projektem, w tym do przeprowadzenia kolejnego etapu dialogu konkurencyjnego z udziałem Francuzów. Prezydent Emmanuel Macron, promując ofertę technologii EPR (europejskiego reaktora ciśnieniowego), podkreślał wartość  propozycji wskazując na wieloletnie doświadczenia w sektorze energetyki jądrowej: 

Wiemy, jak zarządzać całym cyklem od początku do końca – podkreślał Emmanuel Macron.

Nowe przepisy dla atomu. Rząd chce skrócić budowę elektrowni jądrowych o 2 lata

Partnerstwo bez limitów nie tylko w energetyce

Francja posiada 56 czynnych reaktorów jądrowych, które produkują około 70% energii elektrycznej w kraju, ale ze względu na dynamicznie rosnące zapotrzebowanie i wyzwania transformacji do 2038 roku planują budowę sześciu kolejnych reaktorów. To sprawia, że są jednym z najbardziej zatomizowanych energetycznie państw na świecie, a ich firmy biorą udział również w procesie dostarczania komponentów, takich jak turbiny, do budowy pierwszej polskiej elektrowni jądrowej na Pomorzu. 

Mogę powiedzieć, że nasze współdziałanie, począwszy od tego nuklearnego, skończywszy na wspólnych ćwiczeniach wojskowych, to jest współpraca, która nie ma żadnych limitów –  zadeklarował premier Donald Tusk.

Premier Donald Tusk podkreślił, że współpraca z Francją, również przy wykorzystaniu jej potencjału nuklearnego, jest kluczowa dla budowania siły i suwerenności Europy. Strategiczna współpraca Polski i Francji w opinii obu polityków rozwija się dynamicznie i przynosi coraz bardziej widoczne efekty gospodarcze i wzmacnia potencjał obu państw. W kolejnych latach wspólne działania mają zacząć obejmować coraz więcej dziedzin w związku z podobnymi dążeniami do zwiększenia znaczenia lokalnego przemysłu.

Opracowaliśmy plan działań na najbliższe miesiące w dziedzinie bezpieczeństwa, energetyki jądrowej, kultury, mediów społecznościowych i sztucznej inteligencji. Będziemy kontynuować współpracę dla dobra Polski, Francji i Europy – zadeklarował Prezydent Emmanuel Macron.  

Szeroka współpraca energetyczna

Niezależnie od tego, jaki koncern wygra przetarg na dostarczenie Polsce technologii do drugiej elektrowni jądrowej, podczas szczytu w Gdańsku podpisano „Wspólną Deklarację Rzeczypospolitej Polskiej i Republiki Francuskiej w sprawie współpracy energetycznej”. Rozwija postanowienia podpisanego w 2025 roku Traktatu z Nancy. 

Ministrowie Energii obu strony paktu zadeklarowały w nim pogłębienie współpracy przemysłowej w europejskim łańcuchu wartości cywilnego sektora jądrowego, co ma na celu obniżenie kosztów inwestycji oraz wzmocnienie konkurencyjności gospodarek oraz umożliwić wdrażanie projektów transgranicznych na szersza skalę. Polska i Francja uznają energetykę jądrową za fundament stabilnego systemu opowiadając się m.in. za:

• zwiększeniem współpracy w ramach europejskiego Sojuszu Jądrowego,
• przyspieszeniem procedur pomocy publicznej,
• maksymalizacją wykorzystania funduszy UE,
• wspieraniem długoterminowych zobowiązań umownych,
• a także stabilną i przewidywalną polityką dostosowaną do wymogów bezpieczeństwa i harmonogramów projektów.

Polska liczy, że współpraca z Francją pozwoli na wykształcenie zintegrowanego partnerstwa pomiędzy francuskim Komisariatem Energii Atomowej i Energii Alternatywnych (CEA) a Narodowym Centrum Badań Jądrowych (NCBJ), które będzie obejmowało badania, bezpieczeństwo oraz rozwój kompetencji kadr. 

Zobacz też: Polska przechodzi do realizacji atomu. PEJ składa wniosek o budowę elektrowni jądrowej 

Źródła: ME, Elisee.fr, information.tv5.monde.com, Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, nuclear.pl

Fot. ME

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.