Emisje związane z wykorzystaniem energii w Irlandii spadły w 2025 roku o 3,6%, osiągając najniższy poziom od ponad 30 lat. Jednocześnie zapotrzebowanie na energię elektryczną wzrosło, a kraj nadal w dużym stopniu polega na paliwach kopalnych. Dane pokazują, że rozwój odnawialnych źródeł energii pomaga ograniczać emisje, ale tempo transformacji wciąż nie wystarcza do realizacji celów klimatycznych.

Emisje spadają, zapotrzebowanie na energię rośnie

Według raportu Energy in Ireland 2026 emisje związane z energią wyniosły w Irlandii w 2025 roku 29,8 mln ton ekwiwalentu dwutlenku węgla (CO₂e). To o 3,6% mniej niż rok wcześniej i o 35% mniej niż w rekordowym 2005 roku. Poprawa wyników nie oznacza jednak, że kraj uporał się z problemem emisyjności gospodarki. W ubiegłym roku zużycie energii netto wzrosło o 0,6%, osiągając najwyższy poziom od 2008 roku. Całkowite zapotrzebowanie na energię elektryczną wyniosło natomiast 34,1 TWh, czyli o 3,7% więcej niż w 2024 roku.

Istotną rolę odgrywają centra danych, które odpowiadały za 22,5% całkowitego zapotrzebowania Irlandii na energię elektryczną w 2025 roku oraz za 78% wzrostu netto tego zapotrzebowania w latach 2015-2025. Rozwój infrastruktury cyfrowej zwiększa więc presję na system energetyczny, nawet gdy emisyjność poszczególnych sektorów stopniowo się zmniejsza.

Dyrektor generalny Irlandzkiej Agencji Energii Zrównoważonej (SEAI) zwrócił uwagę, że ograniczanie emisji postępuje, ale zbyt wolno. Podkreślił również znaczenie bezpiecznych i przystępnych cenowo dostaw energii dla gospodarstw domowych oraz przedsiębiorstw. Zmniejszenie zależności od importowanych paliw kopalnych może pomóc zarówno w realizacji celów klimatycznych, jak i w poprawie bezpieczeństwa energetycznego.

Jesienna flauta wyzwaniem dla OZE. Polska potrzebuje elastyczności i magazynów energii

Energetyka ogranicza emisje

Największy postęp w redukcji emisji odnotowano w sektorze wytwarzania energii elektrycznej. W 2025 roku emisje z tego obszaru spadły o 8,5%, do 6,3 mln ton ekwiwalentu CO₂ – najniższego poziomu w historii pomiarów. W ciągu ostatnich dwóch dekad energetyka elektryczna odpowiadała za ponad połowę całkowitego spadku emisji związanych z energią w Irlandii. W pozostałych sektorach zmiany były wolniejsze – emisje związane z transportem zmniejszyły się o 1,5%, do 11,6 mln ton CO₂e, natomiast emisje z sektora ciepłowniczego spadły o 2,8% do 11,9 mln ton CO₂e.

Dane pokazują, że dekarbonizacja produkcji prądu może przynosić wymierne efekty, ale nie rozwiązuje automatycznie problemów związanych z transportem i ogrzewaniem. W tych obszarach paliwa kopalne nadal mają dominującą pozycję. W 2025 roku odpowiadały za 91,9% energii wykorzystywanej w transporcie oraz 88,6% energii zużywanej na potrzeby ciepła.

Energia odnawialna bije rekordy

Wzrost znaczenia OZE jest jednym z czynników wspierających ograniczanie emisji. W 2025 roku odnawialne źródła pokryły 17,3% irlandzkiego zużycia energii brutto, co stanowi najwyższy wynik w historii kraju. Udział ten wzrósł z 16,1% w 2024 roku. Mimo poprawy Irlandia pozostawała jednak daleko od wyznaczonego na 2025 rok poziomu pośredniego, wynoszącego 27,6%.

W ciągu roku kraj wykorzystał o 1,84 TWh więcej energii odnawialnej niż w 2024 roku. Wśród najważniejszych źródeł znalazły się energetyka wiatrowa, biopaliwa i biomasa. Produkcja energii słonecznej wzrosła o 50%, a ilość energii pozyskiwanej przez pompy ciepła – o 18%.

Irlandia musi ograniczyć zużycie energii

Według prognoz SEAI Irlandia powinna zmniejszyć zużycie energii o 15% do 2030 roku, aby wywiązać się ze zobowiązań unijnych. Tymczasem obecne przewidywania wskazują, że zapotrzebowanie może zamiast tego wzrosnąć o 10%. Oznacza to, że sama rozbudowa OZE nie wystarczy – konieczne będą także poprawa efektywności energetycznej budynków i procesów przemysłowych, ograniczanie strat energii oraz lepsze planowanie nowych odbiorów, w tym energochłonnych centrów danych.

Podobne wnioski można wyciągnąć z sytuacji polskiej energetyki. Według danych Ministerstwa Klimatu i Środowiska w 2025 roku odnawialne źródła odpowiadały za 31,41% energii elektrycznej wyprodukowanej w Polsce. Łączna moc zainstalowana OZE przekroczyła na koniec roku 37,7 GW, co stanowiło 50,04% mocy wszystkich źródeł wytwórczych. 

Chociaż to istotny postęp, udział OZE w produkcji prądu nie jest tym samym co udział odnawialnych źródeł w całym zużyciu energii. Polska nadal musi ograniczać wykorzystanie paliw kopalnych, szczególnie w energetyce i ogrzewaniu, a także rozwijać magazynowanie energii. Przykład Irlandii pokazuje, że nawet spadek emisji do najniższego poziomu od dekad nie gwarantuje realizacji celów klimatycznych, jeśli zapotrzebowanie na energię rośnie szybciej niż tempo transformacji.

Zobacz też: Koniec ery węgla z południa? Skąd Polska będzie brać prąd w najbliższych latach

Źródła: Sustainability Online, SEAI, MKiŚ

Fot: Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.