Plastik trafiający do oceanów może oddziaływać na organizmy morskie nawet wtedy, gdy jest go stosunkowo niewiele. Nowe badania wykazały, że spożywanie niewielkich ilości plastiku wiązało się ze zmianami fizjologicznymi u piskląt burzyka olbrzymiego południowego. Materiał wykryto u ponad 71% badanych młodych ptaków, co zwraca uwagę na szerszy problem zanieczyszczenia środowiska wodnego tworzywami sztucznymi.

Gatunek narażony na kontakt z odpadami

Burzyki olbrzymie południowe to duże ptaki morskie zamieszkujące rozległe obszary półkuli południowej. Ich zasięg obejmuje m.in. Antarktydę, Chile, Argentynę, Afrykę i Australię. Gatunek nie jest obecnie uznawany za poważnie zagrożony, jednak może dostarczać naukowcom ważnych informacji o wpływie zanieczyszczeń oceanów na dzikie zwierzęta. 

Ptaki te żerują na powierzchni morza, czyli w miejscu, w którym gromadzą się odpady z tworzyw sztucznych. W ten sposób plastik może przypadkowo trafiać do ich przewodu pokarmowego, a zjedzone fragmenty plastiku mogą być później przekazywane pisklętom wraz z pokarmem zwracanym przez rodziców.

Poziom PFAS w środowisku ptaków morskich spada. Wyniki 55-letnich badań i ostrzejszych regulacji

Plastik w organizmach 71% badanych piskląt

Naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Davis i argentyńskiej Narodowej Rady Badań Naukowych (CONICET) przeanalizowali pisklęta burzyka olbrzymiego południowego na dwóch etapach rozwoju. Badania prowadzono w 2022 i 2023 roku w Patagonii w Argentynie. 

Obecność plastiku stwierdzono u ponad 71% badanych piskląt. Zdaniem zespołu oznacza to, że część młodych ptaków była narażona na kontakt z tworzywami sztucznymi jeszcze na wczesnym etapie życia, prawdopodobnie za pośrednictwem pokarmu dostarczanego przez rodziców. Chociaż sama ilość znalezionego materiału była niewielka w stosunku do masy ciała ptaków, analiza ich organizmów wykazała zmiany mogące wskazywać na wpływ plastiku na funkcjonowanie młodych zwierząt.

Niewielka ilość, zauważalne zmiany

Szczególnie wyraźne zmiany obserwowano u piskląt mających około miesiąca, zwłaszcza w biomarkerach, parametrach fizjologicznych, kondycji fizycznej oraz pracy wątroby i mięśni. Naukowcy zaobserwowali również zmiany związane z odpowiedzią immunologiczną. To istotne, ponieważ pisklęta nie wykazywały widocznych oznak choroby. 

Naukowcy sprawdzili również, czy obserwowane zmiany utrzymują się wraz z rozwojem ptaków. Gdy pisklęta zbliżały się do etapu opierzania, około trzeciego miesiąca życia, większość wcześniej obserwowanych zmian osłabła lub zanikła.

Nie oznacza to jednak, że wpływ plastiku został ostatecznie wyjaśniony, a autorzy badania wskazują, że nadal nie wiadomo, czy organizmy piskląt rzeczywiście rekompensują wcześniejsze zaburzenia wraz z rozwojem, czy też reakcja na kontakt z plastikiem zmienia się w czasie.

Plastik zagraża setkom gatunków

Problem plastiku w oceanach ma znacznie większą skalę niż pojedyncze przypadki połknięcia odpadów przez zwierzęta. Według danych Ocean Blue Project każdego roku na świecie powstaje ponad 400 mln ton tworzyw sztucznych, z czego około 8-11 mln ton trafia do oceanów. Szacuje się, że w wodach morskich znajduje się obecnie 75-199 mln ton plastiku, a odpady z tworzyw sztucznych stanowią około 85% wszystkich śmieci morskich. 

Zanieczyszczenia te dotykają ponad 700 gatunków morskich, które mogą połykać plastik lub zaplątywać się w odpady. Problem dodatkowo pogłębia mikroplastik, który jest trudny do usunięcia ze środowiska i został wykryty m.in. u 90% ptaków morskich. Wyniki badania burzyków pokazują więc kolejny wymiar tego zagrożenia.

Zobacz też: Mikroplastik w badaniach może być przeszacowany. Naukowcy wskazują na źródło błędu w pomiarach

Źródła: UC Davis, Science Direct, Ocean Blue Project

Fot: Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.