Sinice znów pojawiły się nad polskim morzem. Wraz z falą upałów kolejne kąpieliska publikują ostrzeżenia, a sanepid monitoruje jakość wody. Dla wielu turystów oznacza to zakaz kąpieli i ograniczony urlop, ale eksperci podkreślają, że zakwity sinic są najbardziej widocznym objawem znacznie poważniejszego problemu, który od lat niszczy Morze Bałtyckie.

Zakwit sinic nad Bałtykiem

Gdy temperatura powietrza przekracza 30°C, a woda w płytkich zatokach szybko się nagrzewa, sinice otrzymują idealne warunki do rozwoju. To właśnie dlatego ich zakwity najczęściej obserwujemy latem. Zielonkawy lub brunatny kożuch unoszący się na powierzchni wody nie jest jednak wyłącznie efektem wysokiej temperatury. Problem zaczyna się znacznie wcześniej i często setki kilometrów od wybrzeża.

Morze Bałtyckie należy do najbardziej wrażliwych ekosystemów morskich na świecie. Jest morzem półzamkniętym, a wymiana jego wód z Morzem Północnym trwa nawet około 30 lat, więc zanieczyszczenia pozostają w nim przez dekady. Dodatkowo do jego zlewni należy obszar zamieszkiwany przez niemal 90 milionów ludzi, a do morza uchodzi około 250 rzek, w tym Wisła i Odra.

Kacze pchły w jeziorach. Jak rozpoznać świąd pływaków i się przed nim chronić?

Skąd się biorą sinice?

Eksperci Fundacji Race for the Baltic wskazują, że główną przyczyną problemu jest eutrofizacja, czyli nadmierne użyźnianie wód związkami azotu i fosforu. Składniki te pochodzą przede wszystkim z rolnictwa oraz ścieków. Do rzek trafiają wraz z nawozami spływającymi z pól, nieszczelnymi szambami, przydomowymi oczyszczalniami ścieków oraz ściekami komunalnymi.

Według raportu „Ścieki a Bałtyk i wody w Polsce” około 10 milionów Polaków nadal nie jest podłączonych do sieci kanalizacyjnej. Jednocześnie ścieki odpowiadają za około 35% fosforu trafiającego z Polski do Morza Bałtyckiego. To właśnie fosfor jest jednym z najważniejszych czynników napędzających rozwój sinic.

Dlaczego sinice są niebezpieczne?

Sinice są naturalnym elementem środowiska wodnego. Problem pojawia się wtedy, gdy dochodzi do ich masowego namnażania. W czasie zakwitów wiele gatunków sinic produkuje toksyny określane jako cyjanotoksyny.

Kontakt z wodą zawierającą duże ilości sinic może prowadzić do podrażnień skóry, wysypki, świądu oraz zaczerwienienia oczu. Jeszcze groźniejsze jest przypadkowe połknięcie skażonej wody. Może ono wywołać nudności, wymioty, biegunkę, bóle brzucha, gorączkę czy bóle mięśni. W cięższych przypadkach toksyny mogą wpływać na funkcjonowanie wątroby i układu nerwowego. Szczególnie narażone są dzieci, kobiety w ciąży, seniorzy oraz osoby z obniżoną odpornością.

Sprawdź swoje kąpielisko

Zakwit sinic zazwyczaj trudno przewidzieć, jednak podczas wakacyjnego wypoczynku nad Bałtykiem można uniknąć przypadkowego odwiedzenia zamkniętej plaży. Najbardziej wiarygodnym źródłem informacji o aktualnych zakwitach sinic jest Serwis Kąpieliskowy Głównego Inspektoratu Sanitarnego. Publikowane są tam aktualne dane dotyczące jakości wody na kąpieliskach w całej Polsce. Przed wyjazdem nad morze lub jezioro warto sprawdzić aktualny status wybranego kąpieliska. Sytuacja może się jednak zmieniać bardzo dynamicznie.

Zobacz też: Dezinformacja wokół filtrów UV. Mity z Tik Toka wypierają wiedzę naukową

Źródła: Serwis Kąpieliskowy, Race for the Baltic

Fot: Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.