KGHM Polska Miedź ogłosił rozpoczęcie przygotowań do budowy trzech nowych szybów górniczych w Zagłębiu Miedziowym: Retków, GG-2 „Odra” i Gaworzyce. To największy projekt wydobywczy spółki w ostatnich latach, wyceniany wstępnie na co najmniej 9 mld zł. Kluczowe prace, rozpoznanie geologiczno-hydrologiczne, mają potrwać do 2027 r., a pierwsze wiercenia w Retkowie rozpoczną się we wrześniu 2025 r. Decyzja wpisuje się w rosnące zapotrzebowanie na miedź, która jest kluczowym komponentem infrastruktury fotowoltaiki, energetyki wiatrowej, magazynów energii, elektromobilności i modernizowanych sieci.

Miedź fundamentem technologii OZE

Miedź jest podstawowym nośnikiem w systemie niskowęglowym: trafia do kabli i transformatorów w sieciach, uzwojeń turbin wiatrowych, falowników PV, baterii i ładowarek, pomp ciepła czy stacji HEMS/BMS. Zgodnie z globalnymi prognozami zapotrzebowanie na miedź napędzają przede wszystkim technologie czystej energii i elektryfikacja transportu. Dla Polski oznacza to strategiczne zabezpieczenie dostaw surowca dla krajowego łańcucha wartości OZE i przemysłu elektrotechnicznego.

USA wprowadza system cen minimalnych na surowce krytyczne. To może wstrząsnąć rynkiem OZE

Nowe szyby w Zagłębiu Miedziowym

Spółka rozpoczęła etap przygotowawczy do budowy trzech szybów: Retków i GG-2 „Odra” mają pełnić funkcję materiałowo-zjazdową, a Gaworzyce – wentylacyjną. Równolegle KGHM prowadzi prace przy szybie GG-1 (docelowo także materiałowo-zjazdowym). Pierwsze wiercenia rozpoznawcze w Retkowie mają ruszyć we wrześniu 2025 r. To tam najszybciej spełniono wymagane kryteria środowiskowe, formalne i techniczne. To krok, który poprzedza projekt wykonawczy i zasadnicze roboty górnicze. Cały proces, od dokumentacji po realizację, jest rozpisany na lata i wymaga koordynacji z pracą zakładów Rudna i Polkowice-Sieroszowice.

Etap przygotowawczy i badania geologiczne

Rozpoznanie geologiczno-hydrologiczne ma się toczyć w latach 2025-2027, zaczynając od Retkowa. Kolejne otwory badawcze przewidziano dla Gaworzyc (koniec roku) i GG-2 „Odra” (początek następnego). Na tym etapie weryfikuje się warunki hydrogeologiczne, zagrożenia górnicze i parametry niezbędne do projektowania wyrobisk stałych. To etap determinujący koszty, ryzyka i warianty techniczne.

Finansowanie i podatek miedziowy

Wstępny budżet inwestycji oszacowano na min. 9 mld zł. Oprócz środków własnych i finansowania dłużnego, istotnym elementem otoczenia inwestycyjnego są zmiany w tzw. podatku miedziowym. Rząd zapowiedział jego obniżkę od 2026 r., co w ciągu dekady ma odciążyć spółkę o ok. 10 mld zł i stworzyć przestrzeń na finansowanie strategicznych projektów udostępniania złoża.

Znaczenie inwestycji dla transformacji energetycznej

Nowe szyby nie stoją w sprzeczności z rozwojem OZE, lecz są ich fundamentem. Polska, podobnie jak UE, wchodzi w fazę wysokiej intensywności nakładów sieciowych i osprzętowych. Utrzymanie krajowej bazy surowcowej miedzi ogranicza ryzyko dostaw, stabilizuje koszty komponentów i wzmacnia pozycję naszych firm w łańcuchu dostaw (od kabli, przez transformatory i rozdzielnice, po elementy systemów PV, wiatrowych i magazynowych). Prognozy IEA wskazują przy tym, że już w 2026 r. odnawialne źródła energii wyprzedzą węgiel w globalnej produkcji prądu, a ponad 90% przyrostu zapotrzebowania pokryją wiatr i fotowoltaika. To dodatkowo pokazuje, jak strategiczne znaczenie ma dostęp do surowców takich jak miedź.

Wyzwania techniczne i ekonomiczne

Największe wyzwania to długi horyzont przygotowawczo-realizacyjny, presja kosztowa (energia, materiały, usługi specjalistyczne) i uzgodnienia środowiskowe. Rozpoznanie hydrogeologiczne ma ograniczyć niepewności techniczne, ale nie eliminuje ryzyka zmian cen surowców czy cyklu koniunkturalnego. Po stronie szans, równoległe programy modernizacji sieci i rozwój krajowego łańcucha komponentów dla OZE, które zwiększają popyt na miedź i poprawiają ekonomikę projektu.

Co zdecyduje o sukcesie projektu

Najbliższe lata pokażą, czy KGHM zrealizuje projekt zgodnie z ambitnym harmonogramem i czy zmiany podatkowe faktycznie przełożą się na stabilne finansowanie. Kluczowe będzie tempo wierceń rozpoznawczych i decyzji środowiskowych, ale także równoległy rozwój hutnictwa i logistyki. Jeśli inwestycja powiedzie się, Polska zyska nie tylko bezpieczne dostawy strategicznego surowca, lecz także silniejszą pozycję w europejskiej transformacji energetycznej, w której miedź jest fundamentem.

Zobacz też: IEA: do 2026 roku węgiel straci pozycję lidera. OZE rosną mimo politycznych sporów

Źródło: Bankier.pl, Business Insider, Investmap, PAP Biznes, IEA

Fot.: Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.