Dotacje OZE Dalsze działania w programie Czyste Powietrze. Spotkanie z organizacjami branżowymi 19 grudnia 2024 Dotacje OZE Dalsze działania w programie Czyste Powietrze. Spotkanie z organizacjami branżowymi 19 grudnia 2024 Przeczytaj także Dotacje OZE Czyste Powietrze: planowany bon 1500 zł na audyt energetyczny. Rosnąca rola operatorów Czyste Powietrze: planowany bon 1500 zł na audyt energetyczny. Rosnąca rola operatorów Audyt energetyczny pozwala ocenić stan budynku, dobrać zakres prac i oszacować możliwe oszczędności energii, dlatego jest ważnym etapem przed rozpoczęciem termomodernizacji. Koszt takiej usługi to wydatek rzędu 1000-2500 zł. Dla rodzin o najniższych dochodach, konieczność wcześniejszego opłacenia dokumentu może utrudniać rozpoczęcie inwestycji w ramach programu Czyste Powietrze. Rozwiązaniem ma być bon na audyt energetyczny. NFOŚiGW pracuje nad bonem na audyt energetyczny Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) podczas konferencji prasowej dotyczącej pakietu zmian w programie Czyste Powietrze potwierdził, że prowadzone są prace dotyczące tzw. bonu na audyt energetyczny. Według zapowiedzi wartość bonu ma wynosić około 1500 zł. Ostateczna kwota i zasady jego przyznawania nie zostały jednak zatwierdzone. Wsparcie ma stać się systemowym rozwiązaniem finansującym audyt energetyczny, który jest konieczny w celu ubiegania się o przyznanie dotacji na kompleksową termomodernizację. Rozwiązanie to ma zdjąć z beneficjentów ciężar ponoszenia tej opłaty z własnej kieszeni na starcie procesu, co ma zwiększyć dostępność i usprawnić program. Główne aktualizacje zasad „Czystego Powietrza” w zapowiedzianej „małej reformie” wchodzą w życie 20 lipca 2026 roku, ale na samo wdrożenie bonów trzeba będzie poczekać dłużej. NFOŚiGW zapowiada, że należy spodziewać się ich jeszcze w tym roku, jednak wiele zależy od prowadzonych dodatkowych konsultacji z samorządami, które będą odpowiedzialne za ich dystrybucję. Wcześniej, bo już od 20 lipca beneficjenci mogą liczyć na takie zmiany, jak: rozszerzenie katalogu wyjątków od wymogu trzyletniego okresu własności nieruchomości, waloryzację o 10% maksymalnych stawek na wybrane prace termomodernizacyjne, wydłużenie ze 120 do 180 dni terminu wykonania prac objętych zaliczką. https://swiatoze.pl/nowa-odslona-programu-czyste-powietrze-od-20-lipca-wyzsze-stawki-i-180-dni-na-prace-objete-zaliczka/ Rola samorządów jako operatorów Czystego Powietrza Wdrażany mechanizm bonów na audyt energetyczny ma być ściśle związany z funkcją operatora Czystego Powietrza, jaką mogą pełnić jednostki samorządu terytorialnego (JST) dla swoich mieszkańców. To właśnie one, a nie NFOŚiGW czy wojewódzkie fundusze, mają pełnić rolę bezpośrednich dystrybutorów tych środków. Możliwość uzyskania przez mieszkańców bonu na audyt będzie uzależniona od tego, czy lokalna jednostka przystąpiła do programu jako operator. Dotychczas na pełnienie tej funkcji zdecydowało się nieco ponad 1400 samorządów, podczas gdy ponad 2000 z nich prowadzi jedynie punkty konsultacyjne. Oznacza to, że w wielu regionach kraju beneficjenci nie mogliby obecnie skorzystać z bonu do audytu. Wiele JST powstrzymuje się przed wejściem w rolę operatora, obawiając się: znacznego obciążenia logistycznego, odpowiedzialności za merytoryczne prowadzenie beneficjenta, konieczności potwierdzania efektów ekologicznych inwestycji. Fundusz wskazuje, że powiązanie tego mechanizmu wsparcia z funkcją operatora może stanowić silny czynnik motywacyjny dla włodarzy, aby przystąpić do programu w charakterze operatora. Dodatkowym powodem do podjęcia się tej roli mogą być oczekiwania mieszkańców, by nie utracić początkowego wsparcia na przeprowadzenie audytu energetycznego. Kluczowe zasady mechanizmu wciąż nieznane Na razie bon na audyt energetyczny pozostaje zapowiedzią, a jego ostateczna wysokość, sposób przyznawania i rola gmin wymagają jeszcze doprecyzowania. Kluczowe będzie również rozstrzygnięcie, w jaki sposób ze wsparcia skorzystają mieszkańcy samorządów, które nie pełnią funkcji operatora programu. Dopiero po zakończeniu konsultacji będzie można ocenić, czy nowe rozwiązanie rzeczywiście będzie w stanie usunąć barierę finansową na początku termomodernizacji. Zobacz też: Beneficjenci odzyskują należne pieniądze. Przełomowy wyrok w sprawie programu „Czyste Powietrze” Źródła: NFOŚiGW, MKiŚ, własne Fot. arch. światOZE.pl Dotacje OZE Nowa odsłona programu Czyste Powietrze. Od 20 lipca wyższe stawki i 180 dni na prace objęte zaliczką Program „Czyste Powietrze” od swojego startu we wrześniu 2018 roku przechodzi kolejną modyfikację, która ma ułatwić korzystanie z dotacji i lepiej dostosować wsparcie do kosztów inwestycji. Zmiany to efekt ponad 1370 szczegółowych uwag zgłoszonych na etapie konsultacji społecznych przez beneficjentów, przedstawicieli branży i samorządy. Wzrosną maksymalne stawki na wybrane prace termomodernizacyjne, rozszerzone rozstaną wyjątki od 3-letniego okresu własności, a beneficjenci prefinansowania otrzymają więcej czasu na wykonanie prac objętych zaliczką. Trwają konsultacje z organizacjami branżowymi reprezentującymi przedsiębiorców zainteresowanych programem Czyste Powietrze, który ma w zreformowanej wersji powrócić 31 marca 2025 roku. Co na razie zaproponowano? Reklama Ubóstwo energetyczne i operatorzy W związku z nadużyciami i oszustwami związanymi z dotacjami z programu, NFOŚiGW podjął decyzję o zawieszeniu Czystego Powietrza. Do 31 marca 2025 roku program ma przejść niezbędne zmiany. Są one obecnie omawiane w ramach konsultacji społecznych. Przede wszystkim, najwyższy poziom dofinansowania ma być przekierowany na beneficjentów rzeczywiście zmagających się z ubóstwem energetycznym, czyli m.in. posiadających budynek o niskim standardzie. Warunkiem dofinansowania będzie, poza dochodami, niski standard energetyczny, określony jako zapotrzebowanie na energię użytkową do ogrzewania powyżej 150 kWh/(m2/rok). W najwyższym i podwyższonym poziomie dofinansowania beneficjent będzie musiał wykazać, iż jest właścicielem lub współwłaścicielem budynku lokalu przez proponowany okres 3 lat przed złożeniem wniosku. Ma to wyeliminować “szybkie” przepisywanie części własności w celu uzyskania wysokiego poziomu dofinansowania. Dofinansowanie będzie można uzyskać tylko na jeden budynek w ramach każdego poziomu dofinansowania. Operatorzy w programie Czyste Powietrze będą mieć za zadanie: – wspierać beneficjentów najwyższego i podwyższonego stopnia dofinansowania, – pomagać w określeniu zakresu inwestycji, złożeniu wniosku, monitorować realizację inwestycji zgodnie z zasadami programu i właściwym rozliczeniu dotacji. W pierwszej kolejności operatorami będą gminy, na podstawie porozumień zawieranych z WFOŚiGW. Współpraca z operatorami w przypadku osób o najniższych dochodach lub w przypadku prefinansowania będzie obowiązkowa. Gminy mają otrzymać zaproszenie do współpracy na początku 2025 roku. Wartość dotacji ma być dopasowana do: – początkowego stanu budynku, – powierzchni użytkowej, – zakresu inwestycji. Zobacz też: Drugi etap konsultacji i prezentacja założeń nowej odsłony programu Czyste Powietrze Racjonalne wydatki – korzyści dla beneficjenta Czystego Powietrza Środki z dotacji mogą pokryć koszty ocen energetycznej i świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, wymiany źródła ciepła modernizacji instalacji CO i CWU, ocieplenia przegród budynku, wymiany stolarki okiennej i wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła. Sztuczne zawyżanie kosztów kwalifikacyjnych w ramach przedsięwzięcia ma zostać ograniczone poprzez wyeliminowanie kosztów nieproporcjonalnych do cen rynkowych, zwłaszcza w zakresie stolarki okiennej i drzwiowej oraz termomodernizacji. NFOŚiGW planuje wprowadzić maksymalne kwoty dotacji w poszczególnych rodzajach kosztów kwalifikowanych oraz ograniczenie poziomu dofinansowania do prac towarzyszących niezbędnych do realizacji przedsięwzięcia, ale niebędących jego głównym elementem. Ponadto, mają zostać wprowadzone limity cen jednostkowych na m2 powierzchni użytkowej: – dopasowanie całkowitej możliwej do uzyskania dotacji do wielkości budynku, – możliwość oddzielnego rozliczenia kosztów związanych z dociepleniem różnych przegród. Jednakowe intensywności dofinansowania dla każdego z poziomów dofinansowania: – do 50% dla podstawowego poziomu, – do 75% dla podwyższonego, – do 100% dla najwyższego. Zaliczka ma być wypłacana na konto beneficjenta. Wykonawcy mają być monitorowani, planowane są również częstsze kontrole. W dalszych planach jest także lista rekomendowanych wykonawców. Czytaj też: Czyste Powietrze działa, ale uważaj na pułapki! Praktyczny przewodnik dla beneficjentów Obowiązkowy standard energetyczny W nowej odsłonie NFOŚiGW ma kłaść nacisk na zwiększenie racjonalności wykonywanych prac termomodernizacyjnych w ramach realizowanych przez beneficjentów przedsięwzięć. Standard energetyczny budynku (zapotrzebowanie na energię użytkową) przed rozpoczęciem prac ma zostać powiązany z doborem właściwego zakresu przedsięwzięcia w ramach programu. Po zakończeniu realizacji budynek będzie musiał spełniać minimalny standard energetyczny, ustalany na podstawie świadectwa charakterystyki energetycznej budynku. Przeprowadzać je będzie osoba z odpowiednimi uprawnieniami, która sporządzi ocenę energetyczną po osobistych oględzinach domu. Ocena energetyczna zastąpi dotychczasowe audyty energetyczne. Wszystkie świadectwa będą musiały znaleźć się w centralnym rejestrze charakterystyki energetycznej budynków. NFOŚiGW proponuje wprowadzenie obowiązku przeprowadzenia termomodernizacji dla budynków o zapotrzebowaniu na energię użytkową do ogrzewania, przed rozpoczęciem przedsięwzięcia, wyższym niż 150 kWh/(m2rok). Budynki o zapotrzebowaniu na energię użytkową między 120 a 150 kWh/(m2rok) nie będa podlegały temu obowiązkowi. Prace w tym zakresie będą mogły być za to kosztem kwalifikowanym. Termomodernizacja jest tutaj rozumiana jako docieplenie przegród, wymiana stolarki, montaż wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła. Budynki o stosunkowo dobrym standardzie energetycznym na poziomie zapotrzebowania na energię 120 kWh/(m2rok) będą mogły uzyskać dofinansowanie na wymianę źródła ciepła, instalacji ciepłej wody użytkowej i modernizację instalacji centralnego ogrzewania, zmniejszając tym samym zapotrzebowanie na energię końcową na ogrzewanie budynku, czyli koszty ogrzewania. Właściciele realizujący przedsięwzięcia obejmujące docieplenie przegród, których dachy pokryte są materiałami lub wyrobami zawierającymi azbest będą zobowiązani do wymiany pokrycia dachowego na nowe, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Koszty te nie są kwalifikowane. Budynek po zakończeniu przedsięwzięcia nie będzie mógł mieć zamontowanego żadnego miejscowego źródła ciepła na paliwo stałe, w tym kominków montowanych w celach rekreacyjnych. Kominki cechują się bowiem mniejszą efektywnością energetyczną oraz większą emisyjnością w porównaniu z, na przykład, pompą ciepła lub kotłem na pellet. Przeczytaj też: Czyste Powietrze dla osób z terenów dotkniętych powodzią Źródło: NFOŚiGW Fot.: Canva (89Stocker) Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.