Zanieczyszczenie hałasem w Europie wzrasta. KE pozywa Polskę

Zanieczyszczenie hałasem stanowi coraz poważniejszy problem w Europie. Jednak nie zawsze jesteśmy świadomi, jak wpływa ono na nasze zdrowie. Dyrektywy unijne wyznaczają cel ograniczenia hałasu szkodliwego dla zdrowia ludzkiego. Zdaniem Komisji Europejskiej, Polsce nie udało się dopełnić zobowiązań wynikających z dyrektywy. 

Sprawa trafiła do Trybunału Sprawiedliwości

Unijna dyrektywa dotycząca hałasu zakłada m.in. sporządzenie planów działania, które mają na celu ograniczenie hałasu szkodliwego dla zdrowia publicznego i środowiska. Jak czytamy w komunikacie Komisji Europejskiej, nadal nie ma planów działania dla 20 głównych odcinków linii kolejowych oraz 290 głównych odcinków dróg, pomimo upłynięcia terminu przyjęcia takich dokumentów. 

Fotowoltaika od Columbus Energy

Dodatkowo KE podkreśla, że polskie prawo krajowe nie wymaga, aby plany działania zawierały wszystkie niezbędne elementy przewidziane w dyrektywie, m.in. rejestr konsultacji publicznych, środki zachowania cichych stref i strategia długoterminowa. 

Ministerstwo Klimatu i Środowiska przekazało, że “podejmie wszelkie działania w celu pełnej realizacji wymagań KE w zakresie programów ochrony środowiska przed hałasem”. Resort podkreślił, że z 1399 odcinków głównych dróg, programy sporządzono dla 1099, a także dla 85 linii kolejowych ze 110.

– Zostaną również podjęte wszelkie możliwe działania w celu pełnej realizacji wymagań Komisji w następnym cyklu sporządzania strategicznych map akustycznych oraz programów ochrony środowiska przed hałasem – przekazało PAP ministerstwo.

Zanieczyszczenie hałasem – co to oznacza?

Zanieczyszczenie hałasem jest dużą emisją niepożądanych, nieprzyjemnych i uciążliwych dźwięków przez urządzenia mechaniczne, środki transportu, instalacje nagłośnieniowe, klimatyzatory i systemy wentylacyjne. Jego głównym źródłem jest ruch transportowy, działalność przemysłowa i czynności związane z rekreacją. 

Zanieczyszczenie hałasem – jak wpływa na zdrowie?

Przy natężeniu 55 dB mogą pojawić się problemy ze snem, wzrost nadpobudliwości nerwowej, uczucie zmęczenia i brak koncentracji. Natomiast przy 6075 dB występują u ludzi anomalia w postaci niezauważalnych zmian akcji serca, ciśnienia krwi czy rytmu oddychania.

Długotrwałe narażenie na hałas może skutkować rozdrażnieniem, zaburzeniami snu i mieć negatywny wpływ na układ krążenia i układ przemiany materii. Ponadto u dzieci może powodować zaburzenia funkcji poznawczych. 

Jak podaje portal Ekologia.pl, w Polsce hałas wywołany ruchem drogowym większy od 60 dB występuje na ponad 60% długości dróg rangi krajowej i na 92% długości dróg międzyregionalnych. Z kolei w otoczeniu zakładów przemysłowych, średniodobowe poziomy hałasu wynoszą 50-90 dB. 

Zanieczyszczenie hałasem – dyrektywa unijna

Dyrektywa unijna dotycząca hałasu zakłada, że dopuszczalny poziom hałasu w terenie zabudowanym wynosi 60 dB w porze dziennej (godz. 6-22) oraz 50 dB w porze nocnej. Ekspozycja na hałas o natężeniu powyżej 65 dB powinna zostać zlikwidowana, natomiast przekroczenie poziomu 85 dB jest niedopuszczalne. 

Eulalia Peris, ekspertka Europejskiej Agencji Środowiska (EEA) ds. hałasu w środowisku wymienia działania, które mogą podjąć regiony i miasta, aby zmniejszyć problem. Zalicza do nich:

  • stosowanie na drogach nawierzchni asfaltowej o niskim poziomie emisji hałasu,
  • używanie cichych opon w pojazdach transportu publicznego,
  • udostępnianie liczniejszej infrastruktury dla samochodów elektrycznych w miastach,
  • promowanie chodzenia pieszo lub jazdy na rowerze, 
  • przekształcanie ulic w strefy dla pieszych.

Istotne jest również tworzenie cichych stref, czyli terenów zielonych, parków i rezerwatów, w których można odpocząć od miejskiego zgiełku. 

Zanieczyszczenie hałasem – skutki

Jak wynika ze sprawozdania EEA “Hałas w środowisku w Europie – 2020”, 20% ludzi (ponad 100 mln osób) w Europie jest narażonych na długotrwałe, szkodliwe dla zdrowia poziomy hałasu. 

W rzeczywistości, na podstawie naszych prognoz, mało prawdopodobne jest, aby w przyszłości liczba osób narażonych na działanie hałasu znacznie się zmniejszyła, z uwagi na rozwój terenów miejskich i zwiększone zapotrzebowanie na mobilność – powiedziała Eulalia Peris.

Specjalistka przytacza również dane dotyczące skutków zdrowotnych wywoływanych przez zanieczyszczenie hałasem:

  • 48 tys. nowych przypadków choroby niedokrwiennej serca,
  • 12 tys. przedwczesnych zgonów,
  • 22 mln osób cierpiących z powodu przewlekłej drażliwości,
  • 6,5 mln osób cierpiących z powodu przewlekłych zaburzeń snu,
  • 12,5 tys. dzieci z problemami z czytaniem w szkołach.

Źródło: energiapress.pl, ekologia.pl, eea.europa.eu