Wielorazowy bidon to symbol ekologii i zdrowego stylu życia, ale bez odpowiedniej higieny szybko może zmienić się w idealny inkubator dla patogenów. Badania wskazują, że na ściankach niemytej butelki może po kilkunastu godzinach gromadzić się średnio 20,8 miliona jednostek tworzących kolonie (CFU) bakterii. Wiedza o tym, jak zmienia się jakość mikrobiologiczna wody przechowywanej w bidonie, pomaga ograniczyć ryzyko zakażeń i problemów żołądkowo-jelitowych.

Mit sterylnej wody

Mogłoby się wydawać, że ponowne napełnianie butelki jedynie wodą – kranówką lub filtrowaną – sprawia, że naczynie pozostaje czyste. Obecny stan wiedzy naukowej przeczy takiemu przekonaniu. Woda nie jest sterylna i zawiera naturalną mikroflorę, która w sprzyjających warunkach gwałtownie się rozmnaża. 

Mikrobiolodzy wskazują na „zasadę 24 godzin”, czyli maksymalny czas, przez który woda w używanym bidonie zachowuje bezpieczeństwo mikrobiologiczne w temperaturze pokojowej. Podczas letnich upałów (powyżej 30°C) lub w przypadku pozostawienia butelki w nagrzanym aucie, ten czas skraca się do zaledwie 4-6 godzin. Po tym okresie woda staje się niestabilnym biologicznie środowiskiem, w którym liczba bakterii może podwajać się co 20 minut.

Oczyszczona woda wraca na pola razem z lekami. Badanie pokazuje, co dzieje się w warzywach

Dlaczego woda psuje się tak szybko?

Główną przyczyną skażenia nie jest sama woda, lecz użytkownik. Z każdym łykiem dochodzi do zjawiska wstecznego przepływu napojów – cofania się płynu do wnętrza razem ze śliną, resztkami jedzenia i złuszczonym naskórkiem z jamy ustnej. Wprowadzone w ten sposób do środka bakterie znajdują w bidonie idealne warunki: wilgoć, brak światła i pożywkę organiczną. 

W ciągu od 24 do 48 godzin na ściankach bidonu tworzy się biofilm – lepka, zorganizowana kolonia drobnoustrojów. Jest on trudny do usunięcia za pomocą płukania bez użycia detergentów. Ich obecność na ściankach naczynia sprawia, że do każdej nowo nalanej porcji odrywają się kolejne drobnoustroje, zanieczyszczając wodę. 

Higiena bidonów w praktyce

Aby picie z wielorazowej butelki było bezpieczne, warto traktować ją tak jak każde inne naczynie i myć po każdym użyciu, a nie tylko wtedy, gdy „wygląda na brudną”. Mycie to nie tylko płukanie – bidon należy myć codziennie gorącą wodą (>60°C) z detergentem, używając szczotki, która dotrze do dna i gwintów. Kluczowe jest rozbieranie wszystkich uszczelek i słomek oraz całkowite osuszenie butelki przed jej zakręceniem, co zapobiega rozwojowi pleśni. 

Również wybór materiału ma znaczenie: stal nierdzewna i szkło są gładkie i mniej porowate, co utrudnia bakteriom przywieranie, podczas gdy plastik PET łatwo ulega zarysowaniom, tworząc mikroskopijne kryjówki dla drobnoustrojów.

Główny Inspektorat Sanitarny (GIS) zaleca picie średnio 2 do 2,5 litra płynów dziennie dla dorosłych. W przypadku dzieci jest to od 1,25 do 2,5 litra. Ilość zależy od pogody i wysiłku, ale należy pamiętać, że jest ona niezbędna dla zachowania funkcji poznawczych i fizycznych. O regularnym uzupełnianiu płynów należy pamiętać zwłaszcza latem, kiedy organizm odwadnia się znacznie szybciej.

Zobacz też: Szara woda w domu i ogrodzie. Jak odzyskiwać wodę i oszczędzać na rachunkach?

Źródła: WaterFilterGuru Food Chemistry, 139(1-4), Food Protection Trends, 37(6), BBC Science Focus, Poradnik Zdrowie, GIS

Fot. Canva 

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.