Szkocki parlament rozpatruje nową ustawę penalizującą poważne szkody środowiskowe. Jeśli wejdzie w życie, osoby odpowiedzialne za tzw. ,,ekobójstwo” będą mogły trafić do więzienia. Czy kryminalizacja niszczenia przyrody okaże się skuteczną formą ochrony ekosystemów? 

Szkocja będzie karać

Proponowane prawo jest na ten moment ewenementem w brytyjskim prawodawstwie. W pozostałych krajach Zjednoczonego Królestwa nie ma podobnych zapisów, które klasyfikowałyby ,,ekobójstwo” podobnie do innych ciężkich przestępstw jak morderstwo. 

Posłanką, która złożyła projekt ustawy, jest Monica Lennon, pochodząca z Partii Pracy. Zgodnie z projektem ustawy, szczególnie kadra kierownicza firm i agencji rządowych będzie obarczona surowymi karami. Dyrektorzy spółek niszczących środowisko w sposób umyślny lub nieumyślny będą mogli zostać skazani na karę więzienia i wysokie grzywny.  

We wszystkich głównych partiach szkockiego parlamentu udało się znaleźć poparcie dla projektu. Obecnie ponad 50 posłów (w tym kilku konserwatystów), poparło wprowadzenie tych regulacji. Wkrótce pierwsze głosowania będą w stanie dać odpowiedź na pytanie, czy projekt ustawy ma szansę wejść w życie.

Nurdle pod lupą: mikroplastik w Bałtyku i oceanach – skala, zagrożenia, rozwiązania

Międzynarodowe starania

Szkocja, która często określana jest jako najbardziej proeuropejski kraj, w swoich dążeniach w sprawie karania eko-przestępców, dostosowywuje się do dyrektywy UE. Coraz więcej państw wprowadza podobne przepisy. Przykładem może być Brazylia, Meksyk, Holandia, Peru i Włochy, które również poważne, rozległe lub długotrwałe szkody dla środowiska będą traktować jako poważne przestępstwo.

Kilka wyspiarskich państw na oceanie jak Vanuatu, Samoa i Fidżi w swoich działaniach posuwają się o krok dalej. Skierowały prośby o dodanie ekobójstwa jako obszaru, który będzie mógł być rozpatrywany przez Międzynarodowy Trybunał Karny w Hadze.

Po raz pierwszy termin ,,ekobójstwo” został wprowadzony w 1972 roku przez szwedzkiego premiera Olofa Palme na konferencji ONZ. Określenie w znaczeniu ,,zbrodni przeciw ekosystemom i środowisku naturalnemu” służy do opisywania skutków katastrof morskich tankowców, wylesiania Amazonii lub destrukcyjnych dla planety praktyk firm. 

Korzyści z ochrony

Jeden z członków parlamentu Szkocji w uzasadnieniu poparcia ustawy powiedział między innymi, że sam fakt jej wdrożenia sprawi, że firmy położą większy nacisk na kwestie ochrony. By unikać kar, będą unikać zarzutów o środowiskowe naruszenia. Wprowadzenie tego prawa wyrówna także szansę na uczciwą konkurencję między firmami, które wybierającymi droższe, lepsze dla ekosystemów rozwiązania i tymi, które nie przejmowały się swoją szkodliwością. 

Ochrona środowiska naturalnego przynosi korzyści zarówno dla ludzi, jak również dla całej planety. Czystsza woda i powietrze poprawia jakość życia. Bioróżnorodność zachowuje ekosystemy w dobrej kondycji. Bezpieczne jedzenie zmniejsza koszty zdrowotne i naprawcze, co pozwoli nam zachować planetę w dobrej kondycji następnym pokoleniom.

Umieszczenie ochrony środowiska na szczycie listy priorytetów w niektórych państwach daje nadzieję, na skuteczne narzędzia w walce z nieodpowiedzialnym podejściem do życia na Ziemi. Obecnie nie ma jeszcze ustawy regulującej przestępstwa „ekobójstwa” w Polsce, ale istnieją organizacje lobbujące wprowadzenie tej kategorii. Czy Polska weźmie przykład z innych państw i zacznie surowo karać zbrodnie na ekosystemach?

Zobacz też: ,,Pollution offshoring”: jak demokracje UE przenoszą emisję do krajów rozwijających się

Źródła: The Guardian, Krytyka Polityczna, Przegląd Sejmowy, 

Fot. Canva (toa55, akinbostanci)

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.