Polska ma ogromny potencjał produkcji biogazu i biometanu, ale wykorzystuje go w bardzo ograniczonym zakresie. Choć inwestycje rosną, sektor wciąż hamują bariery techniczne, infrastrukturalne i serwisowe.

Niewykorzystany potencjał biogazowni

Potencjał biogazu rolniczego w Polsce szacuje się na ponad 8 mld m³ rocznie – to więcej niż krajowe wydobycie gazu ziemnego. Biometan, czyli oczyszczony biogaz o jakości gazu sieciowego, może być wtłaczany do sieci gazowej lub wykorzystywany w transporcie. Mimo tak dużego potencjału udział biogazowni w krajowym miksie odnawialnych źródeł energii pozostaje marginalny i nie przekracza 1%, podczas gdy dominują fotowoltaika i energetyka wiatrowa.

Wieś jako producent energii. Zmiany w prawie i dotacje NFOŚiGW mają odblokować biogaz

Problemy z serwisem infrastruktury 

Problemem nie jest już tylko brak inwestycji, ale także ich jakość i późniejsze utrzymanie infrastruktury. W Polsce działa obecnie kilkaset instalacji – od dużych biogazowni rolniczych po mniejsze jednostki komunalne i odpadowe. Jednak wiele z nich powstawało w różnych okresach, przy użyciu odmiennych technologii i komponentów. To prowadzi do dużego zróżnicowania standardów technicznych, co znacząco utrudnia serwisowanie.

Największe wyzwania pojawiają się po zakończeniu okresu gwarancyjnego. Część instalacji nie ma zapewnionego wsparcia producenta, a dostęp do wyspecjalizowanego serwisu jest ograniczony. Problemy dotyczą m.in. armatury przemysłowej – zaworów, systemów regulacyjnych czy elementów automatyki – które z czasem tracą szczelność i sprawność. Ich regeneracja jest możliwa, ale wymaga specjalistycznej wiedzy i zaplecza technicznego, które wciąż nie jest w Polsce powszechne.

Przyspieszenie procedur i ujednolicenie przepisów

Kolejną barierą jest infrastruktura przesyłowa. Choć biometan może być wtłaczany do sieci gazowej, liczba instalacji realnie podłączonych do systemu pozostaje bardzo ograniczona. Pierwsza taka instalacja została uruchomiona dopiero w 2025 roku. Bez rozbudowy sieci i uproszczenia procedur przyłączeniowych rozwój rynku będzie postępował znacznie wolniej, niż wynikałoby to z jego potencjału.

Nie bez znaczenia pozostają także kwestie regulacyjne i organizacyjne. Branża od lat wskazuje na potrzebę stabilnych przepisów, wsparcia inwestycyjnego oraz ujednolicenia standardów technicznych. Bez tego inwestorzy muszą mierzyć się z dużą niepewnością – zarówno na etapie budowy, jak i późniejszej eksploatacji instalacji.

Biogazownie mają przewagę nad innymi źródłami OZE – mogą pracować nawet przez około 90% czasu w ciągu roku, zapewniając stabilną produkcję energii. Dodatkowo pozwalają zagospodarować odpady rolnicze i przemysłowe, a powstający poferment może zastępować nawozy mineralne. Pod koniec 2025 roku zgłoszonych było 195 dużych instalacji oraz 103 mikrobiogazownie pracujące przy gospodarstwach rolniczych. Poza instalacjami rolniczymi w Polsce pracowało także 91 biogazowni odpadowych i 103 instalacje komunalne.

Jeśli Polska chce realnie wykorzystać potencjał biometanu, kluczowe będzie nie tylko zwiększanie liczby instalacji, ale także uporządkowanie zaplecza technicznego i serwisowego. Bez sprawnie działającej infrastruktury i systemu wsparcia nawet najlepsze inwestycje nie przełożą się na dynamiczny rozwój całego sektora.

Zobacz też: Biogazownie w Polsce: fakty, mity i realny wpływ na środowisko i mieszkańców

Źródła: Portal Komunalny, wnp.pl, gov.pl

Fot: Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.