Instalacja fotowoltaiczna z magazynem energii

Poznaj orientacyjne koszty

9710 GW mocy w OZE do końca dekady. Czy cel potrojenia zielonej energii jest realny?

9710 GW mocy w OZE do końca dekady. Czy cel potrojenia zielonej energii jest realny?

Do 2031 roku odnawialne źródła energii mogą odpowiadać za niemal połowę globalnej produkcji energii elektrycznej. Jak prognozuje Międzynarodowa Agencja Energetyczna (IEA), w najbliższych latach rozwój OZE będzie napędzany nie tylko walką ze zmianami klimatu, ale przede wszystkim troską o bezpieczeństwo energetyczne i ograniczenie zależności od importowanych paliw.

Nowe podejście do transformacji energetycznej

Geopolityczne napięcia i zakłócenia na rynkach surowców zmieniają sposób, w jaki państwa patrzą na transformację energetyczną. Coraz większe znaczenie ma nie tylko ograniczanie emisji, lecz także uniezależnianie się od dostaw gazu, ropy i węgla oraz ochrona gospodarek przed gwałtownymi zmianami cen. W takich warunkach odnawialne źródła energii stają się jednym z najważniejszych narzędzi wzmacniania bezpieczeństwa energetycznego.

Według prognozy IEA w ciągu najbliższych pięciu lat udział OZE w światowej produkcji energii elektrycznej zbliży się do 50%. Obecnie źródła odnawialne odpowiadają za około jedną trzecią globalnej generacji.

Prawie 4800 GW nowych mocy OZE

Z opracowania agencji wynika, że w latach 2026-2031 globalne moce zainstalowane w odnawialnych źródłach energii wzrosną o niemal 4800 GW. To wynik o prawie 60% wyższy niż przyrost odnotowany w poprzednim sześcioletnim okresie. Największą część nowych instalacji mają stanowić elektrownie fotowoltaiczne. IEA szacuje, że przypadnie na nie ponad trzy czwarte globalnego przyrostu mocy OZE. Istotną rolę odegra również lądowa energetyka wiatrowa.

Zmieniać ma się także geograficzny rozkład inwestycji. Chiny pozostaną największym rynkiem rozwoju odnawialnych źródeł energii, jednak ich udział w globalnym przyroście mocy spadnie z ponad 60% w 2025 roku do średnio 53% w latach 2026-2031. Coraz większe znaczenie będą miały również Indie, których całkowite moce odnawialne mają do 2031 roku wzrosnąć ponad dwukrotnie.

Po raz pierwszy prognozowany przyrost mocy OZE w gospodarkach rozwijających się i wschodzących, z wyłączeniem Chin, ma być porównywalny z wynikiem gospodarek rozwiniętych. Rozwój sektora coraz wyraźniej obejmuje więc również Azję Południowo-Wschodnią, Afrykę i Bliski Wschód.

OZE ograniczają zużycie paliw kopalnych

IEA zwraca uwagę, że rozwój odnawialnych źródeł energii już teraz przynosi wymierne korzyści dla bezpieczeństwa dostaw. Według szacunków agencji, gdyby nie inwestycje w OZE prowadzone od 2010 roku, globalne roczne zapotrzebowanie na paliwa kopalne w 2025 roku byłoby o około 8% wyższe. Odpowiadałoby to całkowitemu zużyciu energii w Indiach.

Rozwój odnawialnej energetyki pozwolił również ograniczyć zapotrzebowanie na gaz ziemny o ilość odpowiadającą około 11% światowego popytu. Ma to znaczenie nie tylko dla bilansu paliwowego, lecz także dla cen energii elektrycznej. Mniejsza zależność od elektrowni gazowych może ograniczać wpływ gwałtownych wzrostów cen surowca na hurtowe ceny prądu.

Z kolei rozwój biopaliw i innych odnawialnych źródeł energii od 2010 roku pozwolił zastąpić ilość energii odpowiadającą zużyciu 2,4 mln baryłek ropy dziennie. To skala porównywalna z całkowitym zapotrzebowaniem Kanady na ten surowiec. Zdaniem IEA odnawialne źródła mogą jednocześnie wspierać dywersyfikację miksu energetycznego, ograniczać import paliw, stabilizować koszty dostaw i zmniejszać emisje. Warunkiem jest jednak odpowiednio zaplanowana polityka energetyczna.

Potrojenie mocy OZE wciąż możliwe

Podczas szczytu klimatycznego COP28 państwa zobowiązały się do potrojenia globalnych mocy odnawialnych źródeł energii do 2030 roku. Według podstawowego scenariusza IEA cel ten pozostaje jednak poza zasięgiem. Do końca dekady światowe moce OZE mają osiągnąć około 9710 GW, czyli 2,6-krotność poziomu z 2022 roku.

Agencja wskazuje jednak, że szybszy rozwój sektora jest możliwy. Wymagałby sprawniejszego organizowania aukcji, przyspieszenia procedur administracyjnych, zwiększenia inwestycji w sieci przesyłowe i dystrybucyjne oraz rozbudowy magazynów energii. W takim scenariuszu przyrost mocy w latach 2026-2031 mógłby być o 20% większy niż w prognozie podstawowej, co pozwoliłoby osiągnąć cel potrojenia dopiero w 2031 roku.

Kluczową rolę w transformacji ma odgrywać fotowoltaika. Jej produkcja energii już przewyższa generację z elektrowni wiatrowych, a według prognoz IEA w 2029 roku może wyprzedzić również energetykę wodną. Oznaczałoby to, że fotowoltaika stanie się największym źródłem energii elektrycznej spośród wszystkich odnawialnych technologii.

Zobacz też: Odpady kuchenne w ogniwach fotowoltaicznych. Polscy naukowcy tworzą prąd ze skórek owoców

Źródła: IEA

Fot: Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.