Rozwój energetyki słonecznej i wiatrowej pozwolił Hiszpanii znacząco ograniczyć import gazu ziemnego. Według Międzynarodowej Agencji Energetycznej (IEA) w latach 2011-2024 kraj zaoszczędził w ten sposób około 26 mld dolarów. Tymczasem w Polsce od 2027 roku zmniejszy się stawka opłaty OZE doliczanej do rachunków za energię elektryczną.

Hiszpania ograniczyła import gazu

Jak wynika z raportu IEA, inwestycje w odnawialne źródła energii przyniosły Hiszpanii wymierne korzyści gospodarcze. W latach 2011-2024 kraj zaoszczędził około 26 mld dolarów na imporcie gazu ziemnego. Rozwój fotowoltaiki i energetyki wiatrowej pozwolił bowiem ograniczyć zapotrzebowanie na paliwa kopalne. Jak podaje Reuters, w ciągu ostatniej dekady moc zainstalowana źródeł odnawialnych w Hiszpanii wzrosła ponad dwukrotnie, osiągając około 100 GW. W tym samym czasie emisje gazów cieplarnianych spadły o jedną piątą.

IEA zwraca uwagę, że większy udział OZE zmniejszył również podatność hiszpańskiej gospodarki na wahania cen paliw kopalnych na światowych rynkach. Przyczynił się także do obniżenia hurtowych cen energii elektrycznej.

Nie oznacza to jednak, że korzyści te w pełni odczuwają gospodarstwa domowe. Końcowe rachunki pozostają wysokie ze względu na podatki, opłaty i koszty dystrybucji. Zdaniem agencji może to osłabiać motywację mieszkańców i przedsiębiorstw do przechodzenia na rozwiązania elektryczne, nawet jeśli są bardziej efektywne i przyjazne dla środowiska.

Emisje energetyczne w Irlandii najniższe od 30 lat. OZE ograniczają zależność od paliw kopalnych

Co Hiszpania powinna poprawić?

W związku z tym agencja zaleca Madrytowi m.in. przeanalizowanie systemu podatkowego i rozważenie obniżenia podatków od energii elektrycznej. Ma to pomóc zmniejszyć koszty ponoszone przez odbiorców i przyspieszyć elektryfikację transportu oraz ogrzewania, w których paliwa kopalne nadal odgrywają istotną rolę. 

Kolejnym wyzwaniem jest dostosowanie systemu energetycznego do rosnącego udziału źródeł zależnych od warunków pogodowych. IEA wskazuje na potrzebę rozwoju magazynów energii oraz dalszych inwestycji w energetykę wiatrową, która może uzupełniać dużą produkcję energii z fotowoltaiki.

Agencja zwraca również uwagę na plany stopniowego wyłączania hiszpańskich elektrowni jądrowych. Zaleca rozważenie przedłużenia okresu eksploatacji reaktorów, które mogą wspierać stabilność dostaw energii w systemie opartym w coraz większym stopniu na OZE.

Opłata OZE w Polsce będzie niższa

Zmiany dotyczące kosztów energii czekają również polskich odbiorców. Prezes Urzędu Regulacji Energetyki ogłosiła, że od 1 stycznia 2027 roku stawka opłaty OZE wyniesie 6,40 zł/MWh. To o 90 gr/MWh mniej niż w 2026 roku.

Opłata OZE jest jedną z pozycji na rachunku za energię elektryczną, wykazywaną w części dystrybucyjnej. Obowiązuje od lipca 2016 roku, a zgromadzone z niej środki wspierają rozwój odnawialnych źródeł energii oraz produkcji biometanu. Finansowane są z nich mechanizmy gwarantujące wytwórcom określone przychody lub dopłaty do ceny sprzedawanej energii.

Przy ustalaniu stawki na 2027 rok, URE uwzględnił m.in. prognozowane wypłaty w ramach systemów wsparcia, wyniki aukcji OZE oraz dane dotyczące cen energii elektrycznej na rynku konkurencyjnym. Niższa stawka oznacza niewielkie zmniejszenie jednego ze składników rachunku za prąd. Nie przesądza jednak o wysokości całkowitych kosztów energii dla gospodarstw domowych, na które wpływają również pozostałe opłaty, podatki i ceny sprzedaży.

Zobacz też: Polska wyprzedza Norwegię w morskiej energetyce wiatrowej. Prawie 6 razy większy portfel projektów

Źródła: URE, IEA

Fot: Canva

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.