Dotacje OZE Czyste Powietrze podzielone na województwa. Chaos interpretacyjny uderza w beneficjentów 01 sierpnia 2025 Dotacje OZE Czyste Powietrze podzielone na województwa. Chaos interpretacyjny uderza w beneficjentów 01 sierpnia 2025 Przeczytaj także Dotacje OZE Czyste Powietrze: planowany bon 1500 zł na audyt energetyczny. Rosnąca rola operatorów Czyste Powietrze: planowany bon 1500 zł na audyt energetyczny. Rosnąca rola operatorów Audyt energetyczny pozwala ocenić stan budynku, dobrać zakres prac i oszacować możliwe oszczędności energii, dlatego jest ważnym etapem przed rozpoczęciem termomodernizacji. Koszt takiej usługi to wydatek rzędu 1000-2500 zł. Dla rodzin o najniższych dochodach, konieczność wcześniejszego opłacenia dokumentu może utrudniać rozpoczęcie inwestycji w ramach programu Czyste Powietrze. Rozwiązaniem ma być bon na audyt energetyczny. NFOŚiGW pracuje nad bonem na audyt energetyczny Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) podczas konferencji prasowej dotyczącej pakietu zmian w programie Czyste Powietrze potwierdził, że prowadzone są prace dotyczące tzw. bonu na audyt energetyczny. Według zapowiedzi wartość bonu ma wynosić około 1500 zł. Ostateczna kwota i zasady jego przyznawania nie zostały jednak zatwierdzone. Wsparcie ma stać się systemowym rozwiązaniem finansującym audyt energetyczny, który jest konieczny w celu ubiegania się o przyznanie dotacji na kompleksową termomodernizację. Rozwiązanie to ma zdjąć z beneficjentów ciężar ponoszenia tej opłaty z własnej kieszeni na starcie procesu, co ma zwiększyć dostępność i usprawnić program. Główne aktualizacje zasad „Czystego Powietrza” w zapowiedzianej „małej reformie” wchodzą w życie 20 lipca 2026 roku, ale na samo wdrożenie bonów trzeba będzie poczekać dłużej. NFOŚiGW zapowiada, że należy spodziewać się ich jeszcze w tym roku, jednak wiele zależy od prowadzonych dodatkowych konsultacji z samorządami, które będą odpowiedzialne za ich dystrybucję. Wcześniej, bo już od 20 lipca beneficjenci mogą liczyć na takie zmiany, jak: rozszerzenie katalogu wyjątków od wymogu trzyletniego okresu własności nieruchomości, waloryzację o 10% maksymalnych stawek na wybrane prace termomodernizacyjne, wydłużenie ze 120 do 180 dni terminu wykonania prac objętych zaliczką. https://swiatoze.pl/nowa-odslona-programu-czyste-powietrze-od-20-lipca-wyzsze-stawki-i-180-dni-na-prace-objete-zaliczka/ Rola samorządów jako operatorów Czystego Powietrza Wdrażany mechanizm bonów na audyt energetyczny ma być ściśle związany z funkcją operatora Czystego Powietrza, jaką mogą pełnić jednostki samorządu terytorialnego (JST) dla swoich mieszkańców. To właśnie one, a nie NFOŚiGW czy wojewódzkie fundusze, mają pełnić rolę bezpośrednich dystrybutorów tych środków. Możliwość uzyskania przez mieszkańców bonu na audyt będzie uzależniona od tego, czy lokalna jednostka przystąpiła do programu jako operator. Dotychczas na pełnienie tej funkcji zdecydowało się nieco ponad 1400 samorządów, podczas gdy ponad 2000 z nich prowadzi jedynie punkty konsultacyjne. Oznacza to, że w wielu regionach kraju beneficjenci nie mogliby obecnie skorzystać z bonu do audytu. Wiele JST powstrzymuje się przed wejściem w rolę operatora, obawiając się: znacznego obciążenia logistycznego, odpowiedzialności za merytoryczne prowadzenie beneficjenta, konieczności potwierdzania efektów ekologicznych inwestycji. Fundusz wskazuje, że powiązanie tego mechanizmu wsparcia z funkcją operatora może stanowić silny czynnik motywacyjny dla włodarzy, aby przystąpić do programu w charakterze operatora. Dodatkowym powodem do podjęcia się tej roli mogą być oczekiwania mieszkańców, by nie utracić początkowego wsparcia na przeprowadzenie audytu energetycznego. Kluczowe zasady mechanizmu wciąż nieznane Na razie bon na audyt energetyczny pozostaje zapowiedzią, a jego ostateczna wysokość, sposób przyznawania i rola gmin wymagają jeszcze doprecyzowania. Kluczowe będzie również rozstrzygnięcie, w jaki sposób ze wsparcia skorzystają mieszkańcy samorządów, które nie pełnią funkcji operatora programu. Dopiero po zakończeniu konsultacji będzie można ocenić, czy nowe rozwiązanie rzeczywiście będzie w stanie usunąć barierę finansową na początku termomodernizacji. Zobacz też: Beneficjenci odzyskują należne pieniądze. Przełomowy wyrok w sprawie programu „Czyste Powietrze” Źródła: NFOŚiGW, MKiŚ, własne Fot. arch. światOZE.pl Dotacje OZE Nowa odsłona programu Czyste Powietrze. Od 20 lipca wyższe stawki i 180 dni na prace objęte zaliczką Program „Czyste Powietrze” od swojego startu we wrześniu 2018 roku przechodzi kolejną modyfikację, która ma ułatwić korzystanie z dotacji i lepiej dostosować wsparcie do kosztów inwestycji. Zmiany to efekt ponad 1370 szczegółowych uwag zgłoszonych na etapie konsultacji społecznych przez beneficjentów, przedstawicieli branży i samorządy. Wzrosną maksymalne stawki na wybrane prace termomodernizacyjne, rozszerzone rozstaną wyjątki od 3-letniego okresu własności, a beneficjenci prefinansowania otrzymają więcej czasu na wykonanie prac objętych zaliczką. Różnice w interpretacji przepisów, niespójne systemy rezerwacji i brak ujednoliconych procedur – to realia programu Czyste Powietrze w wielu województwach. Mimo wspólnego celu, jakim jest walka ze smogiem i poprawa efektywności energetycznej domów, beneficjenci napotykają zupełnie odmienne przeszkody – w zależności od miejsca zamieszkania. Program Czyste Powietrze okazuje się trudny w praktyce, dlatego liczba składanych wniosków rośnie zbyt wolno. Reklama Decentralizacja programu Program Czyste Powietrze jest realizowany w całym kraju. Dla wszystkich beneficjentów powinny obowiązywać takie same warunki i w teorii obowiązują, ale do realizacji programu zostały wyznaczone Wojewódzkie Fundusze Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (WFOŚiGW) oraz gminni operatorzy. Wynika to z nowego regulaminu, który wszedł w życie 31 marca 2025 roku. Strukturalnie każdy oddział WFOŚiGW jest niezależną jednostką, która interpretuje zasady samodzielnie. Prowadzi to do niespójności w procedurach, stawkach i terminach. Największy problem stanowi to dla przedsiębiorców, którzy świadczą usługi związane z udziałem w programie ,,Czyste Powietrze” na skalę ogólnopolską. Spotykają się z utrudnieniami wynikającymi ze sprzecznego interpretowania reguł pomiędzy różnymi Wojewódzkimi Funduszami. Na przeszkody w realizacji programu beneficjenci natrafiają już na etapie umawiania wizyty – o ile w ogóle jest to możliwe. Krajowy program, wojewódzki bałagan. „Czyste Powietrze” traci wiarygodność przez część wojewódzkich funduszy Utrudnienia dla wykonawców Problem umawiania wizyt oprócz braku terminów jest związany z zupełnie innymi nawykami i możliwościami technicznymi. Podczas gdy postępująca cyfryzacja przyzwyczaja nas do możliwości załatwienia większości spraw urzędowych przez internet, to w niektórych województwach internetowe strony WFOŚiGW nie oferują możliwości rezerwacji terminu wizyty. We Wrocławiu po prostu nie będą przyjmować. Interesant, jeśli chce się umówić – może dzwonić, ale szansa, że się dodzwoni telefonicznie jest bardzo niska. Nie ma systemu rezerwacji na godzinę, czy dzień, co sprawia, że nie można mieć pewności, że zostanie się przyjętym. W Opolu zapisy można dokonywać tylko telefonicznie i mailowo. Taki system zamiast ułatwić składanie wniosków skutecznie je blokuje. W innych województwach, gdy istnieje internetowy system rezerwacji, to nie jest on ujednolicony. Niektóre ośrodki pozwalają umówić wizytę dwa tygodnie do przodu inne dwa miesiące. W Rzeszowie konsultacje trwają aż 90 minut, co może tłumaczyć długi czas oczekiwania na termin. W lipcu pierwsze wolne terminy są widoczne na koniec sierpnia. Jednocześnie województwo podkarpackie nie jest liderem liczby wniosków – w połowie lipca uplasowało się na ósmym miejscu w rankingu województw z 819 wnioskami z czego 37,6% składano przez gminy. Z drugiej strony w Gdańsku urzędnicy rezerwują tylko 20 minut dla jednego interesanta, więc w przypadku przedłużenia spotkania poszkodowani będą kolejne osoby w kolejce. Statystyki plasują jednak województwo pomorskie dopiero na dziesiątym miejscu w rankingu liczby składanych wniosków. Było to 649 wniosków z czego 19,9% przez gminnych operatorów. Pokazuje to, że zarówno zbyt krótkie oraz zbyt długie konsultacje wcale nie przekładają się na efektywność programu. W większości WFOŚiGW jeśli jednak istnieje możliwość umówienia wizyty online, to w przypadku wolnych terminów trudności się kończą. We Wrocławiu chęć umówienia się na wizytę wiąże się z wypełnieniem kwestionariusza zawierającego bardzo szczegółowe pytania. Jeśli spotkanie umawia pełnomocnik musi wcześniej dowiedzieć się jaki jest przeciętny miesięczny dochód klienta, czy na miejscu był już audytor, czy jaki model pieca jest zainstalowany. Później te same informacje należy powtórzyć podczas konsultacji. Na zagrodzie równi wojewodzie Chociaż program Czyste Powietrze miał być prostym i ogólnodostępnym narzędziem wspierającym wymianę źródeł ciepła i walkę ze smogiem, to w praktyce jego realizacja natrafiła na problem zbytniej decentralizacji, ograniczeń organizacyjnych oraz nadmiernej swobody interpretacyjnej. Dlatego każda próba skorzystania z rządowego programu zmienia się w biurokratyczną walkę. Przedstawione rozbieżności występują tylko na poziomie Wojewódzkich Funduszy. Jednak operatorami programu jest także gminy, których jest 2479 w Polsce – nie wszystkie pełnią rolę operatorów i wtedy tę funkcję przejmują WFOŚiGW, ale ich liczba prowadzi do kolejnych rozbieżności. Utrudnia to próby złożenia wniosku zarówno przedsiębiorcom, jak również prywatnym osobom, bo nawet doświadczenie z sąsiedniej gminy może nie być pomocne. Bez reformy organizacyjnej i centralnego systemu koordynacji i raportowania , program może nie osiągnąć swoich celów środowiskowych. Założenia pozostaną ambitną deklaracją, bo nie uda się wypracować celów na czas z powodu urzędniczego wielogłosu. Zobacz też: ,,Czyste Powietrze” czy czysta fikcja? Statystyki ujawniają nierówną skuteczność operatorów Źródła: NFOŚiGW, WFOŚiGW, Fot. Canva (meteo160) Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.