Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej przeznacza 168 mln zł na wynajem biur w prestiżowym budynku The Form – bez przetargu. Tymczasem na programy wspierające transformację energetyczną, jak ,,Mój Prąd” brakuje środków. Czy priorytety państwowej instytucji są właściwie ustawione?

Alarmujące doniesienia dziennikarzy

Jak ustalili dziennikarze programu Ściśle Jawne Telewizji Republika – Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW), którego prezesem zarządu jest Dorota Zawadzka-Stępniak, podpisał umowę na wynajem nowej siedziby dla swoich biur. Wybór nowego miejsca był konieczny ze względu na to, że dotychczasowy budynek przy ulicy Konstruktorskiej 3a w Warszawie, został warunkowo dopuszczony do użytkowania przez Straż Pożarną, ale jego kondycja sprawia, że przeprowadzka stała się pilną potrzebą. 

Została podpisana już umowa na wynajem biur w nowej lokalizacji. Na kolejne 8 lat NFOŚiGW przeniesie się do udostępnionego do użytku pod koniec ubiegłego roku budynku The Form zlokalizowanego tuż obok Ronda Daszyńskiego w ścisłym centrum Warszawy. Dziennikarze stacji Telewizja Republika wskazywali, że jeden ze współwłaścicieli spółki wynajmującej obiekt to czeski biznesmen Petr Smida. Ze względu na jego zawodową przeszłość obejmującą m.in. na stanowisku managera w latach 2003-2018 rosyjskiego Alfa Banku sugerowali jego powiązania z rosyjskimi wpływami i istniejącą w tym kontrowersje, że polskie instytucje rządowe prowadzą interesy z biznesmenami powiązanymi z Rosją. 

Jeszcze większe kontrowersje budzi fakt, że za najem około jednej trzeciej powierzchni biurowca na 8 lat odbył się z pominięciem drogi przetargowej. Nie dysponujemy informacjami dlaczego wybór padł właśnie na budynek The Form, który jest określany jako ,,luksusowy” przez komentatorów, ale faktem jest, że umowa opiewa na łączną sumę 168 milionów złotych, a wcześniejsza rezygnacja z wynajmu obarczona jest wysokimi karami umownymi. Jak wynika z materiału programu Ściśle Jawne – cena nie jest konkurencyjna i w wyniku przetargu lub nawet bez niego, wynajem podobnego obiektu wiązałby się ze znacznymi oszczędnościami w kosztach wynajmu.

Mój Prąd 6.0 zakończony. Statystyki dotacji na PV, magazyny energii, pompy ciepła w regionach

Brak pieniędzy na Mój Prąd 7.0 i inne programy

Dla osób, które liczyły lub liczą na zostanie beneficjentem jednego z programów wsparcia prowadzonych przez NFOŚiGW, sprawa może być trudna do zrozumienia. 12 września zakończył się nabór wniosków do programu Mój Prąd 6.0 i nie ogłoszono do tej pory, czy będzie kontynuacja tego programu, mimo że jeszcze wiele regionów potrzebuje tego wsparcia by wyrównać poziom zaangażowania mieszkańców w implementację prosumenckich rozwiązań OZE. 

W innych programach wsparcia takich jak Czyste Powietrze czy NaszEauto wciąż istnieją liczne środki do wykorzystania, ale problemem jest znaczne opóźnienie wypłat. Po kilku miesiącach od startu naboru wniosków w programie dopłat do elektryków mimo kilku tysięcy złożonych wniosków zaledwie kilkaset wnioskodawców otrzymało dotacje. Większe wątpliwości budzi sytuacja programu Czyste Powietrze, który dedykowany jest osobom, których nie stać na przeprowadzenie termomodernizacji oraz wymiany kotłów bez wsparcia państwa. Jednak mimo, że celem programu jest zapewnić lepsze powietrze w sezonie grzewczym, który zbliża się z każdym tygodniem, to wykonawcy natrafiają na szereg przeszkód, w szczególności długi okres oczekiwania na wypłatę środków. 

Program wrócił 31 marca po reformie, która miała go dostosować i sprawić, by lepiej chronił beneficjentów przed skutkami nadużyć ze strony nielicznych, nieuczciwych firm. Związek Pracodawców Czystego Powietrza (PCP) celnie zdiagnozował mankamenty i skutki nowej wersji programu. Wskazali między innymi na rosnący problemem niewydolności systemu wypłat, co sprawia, że z obawy przed brakiem wypłaty środków z udziału w programie rezygnują zarówno beneficjenci, jak i firmy instalacyjne.

Jak odpowie ministerstwo?

Skierowaliśmy do rzecznika Ministerstwa Klimatu i Środowiska prośbę o obszerne wyjaśnienia w tym temacie, dlatego zamierzamy informować o postępach w tej sprawie w nadchodzących tygodniach. W wielu miejscach również Premier Donald Tusk podkreśla, że chociaż gospodarka Polski się rozwija, to w budżecie nie ma miejsca na wydatki niekonieczne. Trudno jednak wyobrazić sobie potrzebniejsze wydatki, jak te celowane we wsparcie transformacji energetycznej oraz poprawy jakości powietrza w Polsce. 

Obecnie stan jakości powietrza w kraju przyczynia się do zgonów 40 tys. osób rocznie. Brak środków na nowe programy celowane we wsparcie najbardziej zagrożonych regionów oraz najbardziej potrzebujących, a zamiast tego pozwalanie na wydatkowanie pieniędzy podatników bez przetargu rodzi pytania o jakość zarządzania na najwyższych szczeblach instytucji państwowych oraz budzi obawy opinii publicznej o właściwe gospodarowanie środkami.

Zobacz też: Smog w Żywcu bije rekordy. 40 tys. przedwczesnych zgonów rocznie przez niewydolność programu ,,Czyste Powietrze”

Źródła: Telewizja Republika, NFOŚiGW, theform.pl, MKiŚ, SmogLab, PCP

Fot. Canva (Egor Komarov)

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.