W poniedziałek, 15 czerwca 2026 roku w Évian-les-Bains, rozpoczyna się trzydniowy szczyt grupy G7, w skład której wchodzą najbardziej rozwinięte gospodarki i demokracje świata. Komentatorzy wskazują, że dzisiejszy kontekst spotkania jest uderzająco podobny do sytuacji geopolitycznej która ponad 50 lat temu doprowadziła do powstania tej współpracy. 

W 1975 roku po pierwszym szoku naftowym, państwa postawiły sobie za cel redukcję globalnych nierównowag i wzmocnienie odporności gospodarczej. Również w tym roku francuska prezydencja przypada na okres niepewności gospodarczej, kryzysu energetycznego i powracających pytań o rolę samego forum.

Bezpieczeństwo dostaw energii priorytetem

Według analiz branżowych kryzys na Bliskim Wschodzie zmienia sposób postrzegania bezpieczeństwa energetycznego. Przejście na odnawialne źródła energii przestało być postrzegane wyłącznie przez pryzmat ochrony klimatu, a stało się kluczowym elementem strategicznej autonomii i bezpieczeństwa narodowego. Według raportów Międzynarodowej Agencji Energetycznej (IEA), uzależnienie od importu paliw kopalnych z niestabilnych regionów jest dziś największą słabością gospodarczą państw Zachodu. 

Blokada Ormuz wymusiła na krajach G7 przyspieszenie planów dekarbonizacji, ponieważ każdy gigawat mocy z wiatru czy słońca bezpośrednio zmniejsza zapotrzebowanie na importowane węglowodory. Ponieważ zużycie energii pierwotnej w krajach G7 (Kanada, Francja, Niemcy, Włochy, Japonia, Wielka Brytania i USA) nadal w dużej mierze opiera się na ropie i gazie, państwa te pozostają wrażliwe na szoki podażowe. Z tego powodu głównymi tematami liderów, którzy zjadą się do Évian, będzie: 

• kwestia zharmonizowania dat odejścia od paliw kopalnych,  
• promowanie wspólnych standardów emisji,
• ochrona rynków przed eko-dumpingiem, czyli nieprzestrzegania norm ochrony środowiska. 

Europejscy operatorzy sieci rozwijają AI. PSE dołącza do 48 partnerów projektu UE

Wyzwanie technologiczne ze strony Chin

Szczyt w Évian ma być także areną dyskusji o przyszłości rozwoju i prymatu w sektorze zielonej technologii. Bilans handlowy z Chinami pokazuje, że państwa grupy G7 muszą zmierzyć się z dominacją Pekinu w łańcuchach dostaw zielonych technologii. Państwo Środka w ubiegłym roku zainwestowało w czystą energię ponad 625 mld USD (2 286 mld zł), deklasując USA i UE pod względem skali nakładów na fotowoltaikę i magazyny energii. Projektowanym rozwiązaniem tego problemu ma być wzmocnienie takich mechanizmów jak CBAM (podatek węglowy na granicach), który staje się twardym narzędziem polityki handlowej UE, zmuszającym importerów do raportowania i płacenia za emisje CO₂. 

Ważnym elementem obrad podczas szczytu będzie również rola sztucznej inteligencji w transformacji energetycznej. Obecność na szczycie szefów wielkich firm technologicznych, w tym Sama Altmana (dyrektora generalnego OpenAI), wskazuje, jak duży wpływ zyskuje ten sektor gospodarki. Dynamiczny rozwój sztucznej inteligencji zwiększa zapotrzebowanie na energię elektryczną szybciej, niż wiele krajów jest w stanie ją dostarczyć. Z jednej strony nowa technologia jest obiecującym narzędziem do optymalizacji sieci, dzięki czemu straty energii mogą zostać ograniczone, z drugiej – powoduje znaczące obciążenie dla bilansu mocy. Centra danych AI zużywają od 5 do 10 razy więcej energii niż standardowe serwerownie, co sprawiło, że branża ta odpowiada już za około 2-3% światowego zużycia energii. 

Sprawiedliwa transformacja Globalnego Południa

Oprócz stałych członków forum polityczno-ekonomicznego, w tym roku gościnnie zaproszeni zostali przedstawiciele Brazylii, Indii, Kenii i Korei Południowej. Oprócz nich na części obrad obecni będą liderzy z Arabii Saudyjskiej, Egiptu, Kataru, Ukrainy i Zjednoczonych Emiratów Arabskich. Liczna reprezentacja krajów Globalnego Południa spowodowana jest chęcią wypracowania wspólnych rozwiązań przez członków G7 dla postulatów zgłaszanych przez te kraje. 

Kluczową kwestią podnoszoną przez kraje rozwijające się jest finansowanie projektów klimatycznych. Argumentują one, że bogate narody nie wywiązały się z obietnic mobilizacji funduszy na adaptację do zmian klimatu, których koszty zdrowotne i infrastrukturalne są coraz wyższe. Postulat „sprawiedliwej transformacji” miał zapewnić, że w wyniku odchodzenia od paliw kopalnych nie pogłębią się globalne nierówności i nie zahamuje wzrost gospodarczy w najuboższych regionach świata. 

W tym roku, jak wskazują eksperci, szczyt odbywa się w momencie krytycznym dla klimatu – po trzech najcieplejszych latach w historii (2023-2025), po raz pierwszy średnia temperatura przekroczyła próg 1,5°C powyżej poziomu przedindustrialnego. Oznacza to, że decyzje podjęte w Évian w zakresie zielonych inwestycji i redukcji emisji mogą mieć kluczowe znaczenie dla przeciwdziałania zmianom klimatu oraz odwrócenia skutków kryzysu energetycznego. 

Dla gospodarza wydarzenia – prezydenta Francji Emmanuela Macrona – biorąc pod uwagę kalendarz wyborczy, będzie to ostatni szczyt w roli lidera jednego z państw. Évian staje się więc dla niego ostatnią szansą na przypieczętowanie politycznego dziedzictwa, czyli wizji „strategicznej autonomii” Europy. 

1 dolar = 3,66 złotego

Zobacz też: Energia popłynie przez Morze Śródziemne. UE pozyska 15 GW zielonej energii z Afryki i Bliskiego Wschodu

Źródła: elysee.fr, climate-diplomacy.org, atlanticcouncil.org, PAP, IEA, 

Fot. Canva (Andrey, Aflo, alexlmx) 

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.