Światowy kryzys energetyczny wywołany blokadą cieśniny Ormuz uderzył w państwa Pacyfiku z ogromną siłą, podnosząc ceny oleju napędowego o 35%. Dla odizolowanych gospodarek wyspiarskich oznacza to ograniczenie podstawowych usług i racjonowanie energii. Analizy pokazują, że przejście na odnawialne źródła energii nie jest tam jedynie celem ekologicznym, ale koniecznością ekonomiczną.

Import paliw kopalnych pochłania do 25% PKB państw Pacyfiku 

Badania Instytutu ds. Ryzyka Klimatycznego i Reakcji przy Uniwersytecie Nowej Południowej Walii (UNSW) w Sydney wskazują, że zależność wysp Pacyfiku od importu ropy sięga 80%. W efekcie państwa te przeznaczają obecnie od 10% do 25% swojego PKB na import produktów naftowych. Dla porównania, na edukację wydają średnio 8% PKB, a na ochronę zdrowia – zaledwie 6%.

Opublikowane w raporcie dane wskazują, że składające się z ponad 300 wysp Fidżi wydaje na paliwa 12% PKB, mieszczący się na ponad 250 wyspach Republika Palau aż 13% PKB, a rozpostarte na ok. 170 wyspach Królestwo Tonga 10% PKB. Tymczasem największe państwo regionu, czyli Papua-Nowa Gwinea, przeznacza na import paliw kopalnych zaledwie 1,2% swojego PKB. Mniejsze, odizolowane gospodarki wyspiarskie są najbardziej obciążone kosztami sprowadzenia energii z zewnątrz.

Miks energetyczny oparty na paliwach kopalnych uderza bezpośrednio w mieszkańców, ponieważ płacą oni jedne z najwyższych cen prądu na świecie – średnio 0,47 USD za kWh, czyli prawie trzykrotność średniej globalnej (0,17 USD). Dla porównania: w Polsce, w zależności od dostawcy i przy uwzględnieniu taryfy G11, cena wynosi ok. 1 PLN/kWh (ok. 0,27 USD). 

Wysokie koszty energii i logistyki napędzają inflację, zmuszając Bank Światowy do obniżenia prognoz wzrostu gospodarczego dla rejonu Pacyfiku.

Cypr ma połączyć się z siecią UE kablem za 1,9 mld euro. Koszty i spór z Turcją opóźniają projekt

Pacyfik: 700 mln dolarów oszczędności rocznie

Według raportu UNSW zastąpienie generatorów diesla czystymi technologiami dałoby regionowi ok. 700 mln dolarów oszczędności rocznie. Według obliczeń oszczędności wynikające z transformacji energetycznej mogłyby pokryć koszty wdrożenia nowych technologii w ciągu zaledwie dekady. 

Dla mieszkańców oznaczałoby to spadek rachunków o 55%, a uwolnione środki można by przeznaczyć na rozbudowę infrastruktury, ochronę zdrowia, edukację czy przeciwdziałanie zmianom klimatu.

W przyszłym tygodniu w Palau odbędzie się spotkanie liderów Forum Wysp Pacyfiku – głównej organizacji międzynarodowej tego regionu, zrzeszającej 18 państw i terytoriów (w tym Australię i Nową Zelandię). W agendzie znajdą się kwestie kryzysu na rynku paliw oraz inwestycji w OZE. 

Pacyfik planuje przejście w 100% na odnawialne źródła energii

Przywódcy Pacyfiku wyznaczyli cel, by stać się pierwszym regionem świata w 100% zasilanym z OZE. W tym celu konieczne jest zainstalowanie 2,2 GW nowych mocy zielonej energii oraz 8800 MWh magazynów energii. Problemem jest jednak kwestia uzyskania finansowania – projekty na wyspach są małe, drogie w transporcie i wymagają droższych instalacji odpornych na cyklony i wilgoć. W efekcie w rankingach mierzących wskaźnik zwrotu z inwestycji czy redukcję emisji regularnie przegrywają one z inwestycjami położonymi w miejscach, gdzie jest to bardziej opłacalne. Sprawia to, że trudno jest im otrzymać zewnętrzne finansowanie. 

Sytuacja ujawnia paradoks globalnej transformacji energetycznej – kraje, które w najmniejszym stopniu przyczyniły się do globalnego ocieplenia, płacą dziś najwyższą cenę za uzależnienie świata od ropy i gazu. Kwestia nowych wytycznych, na podstawie których instytucje finansowe przyznają fundusze na rozwój zeroemisyjnych źródeł energii, ma być przedmiotem działań dyplomatycznych tych państw podczas corocznej konferencji klimatycznej COP31, która odbędzie się w dniach 9-20 listopada 2026 roku w Antalyi w Turcji.

1 USD = 3,69 PLN

Zobacz też: Polska i 5 krajów UE chcą podatku od nadzwyczajnych zysków koncernów naftowych. Apelują do Irlandii

Źródła: UNSW Sydney, techxplore.com, weforum.org, 350pacific.org, UNFCCC

Fot. Canva (Mark Direen, 200mm) 

Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wszelkie prawa autorskie przysługują swiatoze.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za zgodą redakcji.