Widzisz psa na łańcuchu? Reaguj i ratuj – to może być przestępstwo

Pies na łańcuchu – to nie brzmi dumnie. Obrazowi polskiej rzeczywistości towarzyszy często widok zniewolonego psa, który swoje życie spędza przypięty do budy lub stodoły. Warto wiedzieć, że kiedy prośby i rozmowy z człowiekiem, który zgotował psu ten los, nie są skuteczne, to można zawiadomić odpowiednie organizacje i służby, bo często łamane są prawa, a za wykroczenie lub przestępstwo odpowiedzialny musi ponieść karę.

Kiedy pomóc?

Ofiarami zimowych mrozów w dużej mierze padają psy, koty, ptaki i inne zwierzęta. Przypadek psa jest szczególny, bo zwierzę trzymane na łańcuchu nie ma możliwości (a tylko w skrajnych przypadkach zerwie łańcuch) rozgrzać się, pobiec w cieplejsze miejsce lub po prostu uciec przed śmiercią. Winny takiej sytuacji jest człowiek. Od początku roku zdarzyło się kilka takich przypadków: pies zamarzł pod budą, natomiast inny, trzymany w pralce, był o krok od zamarznięcia. Odebrało go pogotowie dla zwierząt.

W polskiej ustawie o ochronie zwierząt (art. 9 ust. 2 u.o.z.) czytamy, że:

Zabrania się trzymania zwierząt domowych na uwięzi w sposób stały dłużej niż 12 godzin w ciągu doby lub powodujący u nich uszkodzenie ciała, lub cierpienie oraz niezapewniający możliwości niezbędnego ruchu. Długość uwięzi nie może być krótsza, niż 3 m. Naruszenie tego przepisu stanowi wykroczenie (art. 37 ust. 1 u.o.z.).

Oznacza to, że jeżeli pies trzymany jest ponad 12 godzin stale na łańcuchu, jego opiekun popełnia wykroczenie. Fundusz Pomocy Prawnej Zwierząt zaznacza, że nie dość, że prawo zwierząt jest nagminnie łamane, bo niektóre psy całe dnie spędzają non stop na uwięzi, to i tak jest wiele do zrobienia, bo obowiązujące przepisy powinny tego całkiem zabraniać. Jedynie w uzasadnionych przypadkach i jednorazowo powinno stosować się takie kroki.

Ponadto czytamy, że projekt zmian przepisów w tym zakresie znalazł się w Sejmie w 2017 r., ale do dziś nie został uchwalony. Ochrona zwierząt w teorii i w praktyce to dwie różne, oderwane od siebie sfery.

Ustawa o ochronie zwierząt do pobrania, klik.

Znęcanie się na zwierzętami to przestępstwo

Należy odróżnić wykroczenie od przestępstwa. Od tego zależy, czy będziemy mogli odebrać psa interwencyjnie. Art. 7 ust. 1 i 3 u.o.z. mówi, że zwierzę można odebrać od opiekuna, jeśli jest trzymane w warunkach (określonych w art. 6 ust. 2 u.o.z.) wskazujących na znęcanie się nad zwierzęciem. Rozumieć to można jako zadawanie bólu i cierpienia i przyczynianie się do tego, np. poprzez zaniedbanie, zagłodzenie oraz przetrzymywanie w złych warunkach, a zamarznięta buda i minus 15 stopni niewątpliwie do takich należą.

Nieleczony pies o obniżonej kondycji, wyraźnie chudy, bez ochrony przed mrozem, deszczem, słońcem czy innymi niebezpiecznymi zjawiskami, może być dla nas impulsem, aby wezwać policję lub wojewódzkie organizacje zwierzęce.

Znamiona przestępstwa:

  • utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania,
  • trzymanie zwierząt w stanie rażącego zaniedbania lub brudu,
  • przetrzymywanie zwierząt w pomieszczeniach/ klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji,
  • narażanie zwierząt na skutki warunków atmosferycznych, zagrażających zdrowiu lub życiu,
  • przetrzymywanie zwierząt bez wody i pożywienia “przez okres wykraczający poza minimalne potrzeby właściwe dla gatunku”.

Wykroczenie jest popełniane kiedy pies nie ma powyższych objawów. Jeśli jest na łańcuchu, ale wygląda na pierwszy rzut oka dobrze, nie ma żywych ran, można traktować tę sytuację jako wykroczenie, a nie przestępstwo. Jednak jak podkreśla Pomoc Prawna Zwierzętom:

za wykroczenie odpowiada zarówno ten, kto postępuje umyślnie, jak i nieumyślnie. […] I tak należy się kara za wykroczenie. 

Jak interweniować i pomóc?

Reaguj. Zadzwoń na policję, jeśli masz podejrzenia zarówno o popełnieniu wykroczenia, jak i przestępstwa. Zimą liczy się czas, a reakcja może uratować życie zwierzęcia. Jeżeli pies jest w wyraźnie złym stanie, być może zostanie odebrany interwencyjnie. Ale ktoś musi to zgłosić. Nie czekajmy i kontaktujmy się w razie wątpliwości z wojewódzkimi, lokalnymi organizacjami TOZ. Organizacja PETA prowadzi międzynarodową akcję na rzecz uwolnienia psów z łańcuchów.

Lista organizacji ds. zwierząt, klik.

Informator prawny dla praktyków, klik. 

źródło: pomocprawnazwierzetom.pl, boz.org.pl, isap.sejm.gov.pl